وضعیت در ارزینجا (آبان ۱۴۰۵): در حال حاضر خرید آنی، معامله در بازار حرفهای، واریز و برداشت پکسوس استاندارد (PAX / USDP) در ارزینجا فعال نیست. اطلاعات این صفحه فقط جنبهٔ آموزشی دارد. برای مشاهدهٔ ارزهای قابل معامله به بازار ارزینجا سر بزنید.
پکسوس استاندارد (Paxos Standard) با نماد قدیمی PAX یک استیبلکوین متصل به دلار آمریکاست که شرکت Paxos Trust Company در سپتامبر ۲۰۱۸ منتشر کرد. این توکن از ۲۴ اوت ۲۰۲۱ به پکس دلار (Pax Dollar) تغییر نام داد و نمادش هم به USDP عوض شد. پس اگر امروز در سایت‌های داده یا کیف‌پول‌ها دنبال PAX بگردید، معمولاً آن را با نام Pax Dollar و نماد USDP پیدا می‌کنید. هدف این توکن ساده است: هر واحد آن باید همیشه ارزشی برابر یک دلار داشته باشد و در هر زمان بتوان آن را نزد ناشر با یک دلار واقعی بازخرید کرد.
در این صفحه توضیح می‌دهیم پکسوس استاندارد چیست، پشتوانه‌اش چگونه نگهداری میشود، روی کدام شبکهها منتشر شده، چه تفاوتی با استیبل‌کوین‌هایی مثل تتر و یو اس دی کوین دارد و وضعیت آن در سال ۲۰۲۶ چگونه است.
پکسوس استاندارد (PAX) چیست؟
پکسوس استاندارد یکی از نخستین استیبل‌کوین‌هایی بود که زیر نظر یک نهاد نظارتی رسمی در آمریکا عرضه شد. ناشر آن، Paxos Trust Company، با مجوز شرکت امانی از دپارتمان خدمات مالی ایالت نیویورک (NYDFS) فعالیت می‌کرد. به همین دلیل PAX از ابتدا خود را یک «استیبلکوین تنظیم‌شده» معرفی کرد؛ یعنی توکنی که پشتوانه، حسابرسی و فرایند صدور و بازخرید آن تابع قواعد یک ناظر دولتی است.
برخلاف ارزهای نوسانی مثل بیت کوین، قیمت این توکن قرار نیست بالا یا پایین برود. ارزش آن از ذخایر دلاری ناشر می‌آید، نه از عرضه و تقاضای سوداگرانه. به همین دلیل بیشتر به‌عنوان ابزار جابه‌جایی و نگهداری دلار در بستر بلاکچین استفاده می‌شد. در سال‌های اول، PAX در کنار چند استیبلکوین دلاری دیگر یکی از گزینه‌های اصلی صرافی‌ها و معامله‌گرانی بود که دنبال جایگزینی شفاف‌تر و تنظیم‌شده‌تر برای نگهداری دلار دیجیتال بودند.
چرا نام PAX به USDP تغییر کرد؟
پکسوس در اوت ۲۰۲۱ اعلام کرد Paxos Standard از این پس Pax Dollar نام دارد و نماد USDP جای PAX را می‌گیرد. بنا بر توضیح خود شرکت، نماد USDP بهتر نشان می‌دهد که این توکن به دلار آمریکا متصل است. این تغییر فنی نبود و ماهیت توکن، پشتوانه و قرارداد هوشمند اصلی آن روی اتریوم عوض نشد؛ قرارداد به‌روزشده در ۳۱ اوت ۲۰۲۱ فعال شد. در زمان تغییر نام، ارزش بازار این استیبلکوین حدود ۹۴۴ میلیون دلار گزارش شد. وایت‌پیپر جدید USDP هم جایگزین وایت‌پیپر سپتامبر ۲۰۱۸ پکسوس استاندارد شد.
استیبلکوین چیست و پکسوس استاندارد در کدام دسته است؟
استیبل‌کوین‌ها رمزارزهایی هستند که ارزششان به یک دارایی مرجع، معمولاً دلار آمریکا، گره خورده است. این گروه را معمولاً در سه دسته بررسی می‌کنند. دستهٔ اول استیبل‌کوین‌های با پشتوانهٔ فیات‌اند که ناشر در ازای هر توکن یک دلار یا دارایی معادل در ذخایر نگه می‌دارد. دستهٔ دوم استیبل‌کوین‌های با وثیقهٔ رمزارزی‌اند که در آن‌ها کاربر رمزارز نوسانی را بیش از ارزش توکن دریافتی در قرارداد هوشمند قفل میکند. دستهٔ سوم هم مدل‌های الگوریتمی‌اند که تلاش می‌کنند بدون پشتوانهٔ کامل و فقط با سازوکار عرضه و تقاضا قیمت را ثابت نگه دارند.
پکسوس استاندارد در دستهٔ اول قرار می‌گیرد. مزیت این مدل سادگی و شفافیت آن است: اگر ذخایر واقعاً وجود داشته باشد و بازخرید ممکن باشد، قیمت بازار هم نزدیک یک دلار می‌ماند، چون هر فاصله‌ای از یک دلار فرصت آربیتراژ ایجاد میکند. در مقابل، کاربر باید به ناشر، بانک‌های نگهدارندهٔ ذخایر و ناظر اعتماد کند. همین اعتماد است که ناشران تنظیم‌شده مثل پکسوس با مجوز رسمی و گزارش ماهانهٔ ذخایر سعی در جلب آن دارند.
شرکت پکسوس؛ ناشر این استیبلکوین
پکسوس را چارلز کاسکاریلا (Charles Cascarilla) و ریچ تئو (Rich Teo) در سال ۲۰۱۲ با نام itBit و به‌عنوان یک صرافی بیت کوین تأسیس کردند. دفتر مرکزی شرکت در نیویورک است و در لندن و سنگاپور هم دفتر دارد. پکسوس به‌مرور از صرافی به زیرساخت توکن‌سازی و صدور استیبلکوین تغییر مسیر داد.
این شرکت علاوه بر USDP استیبل‌کوین‌های دیگری هم برای خود و شرکایش صادر کرده است:
- PayPal USD (PYUSD): استیبلکوین پی‌پال که پکسوس از اوت ۲۰۲۳ روی اتریوم صادر میکند و از مه ۲۰۲۴ روی سولانا هم عرضه شد.
- Global Dollar (USDG): استیبلکوین دلاری دیگری که پکسوس منتشر میکند.
- Pax Gold (PAXG): توکنی با پشتوانهٔ طلای فیزیکی، شبیه تتر گلد.
طبق گزارش‌ها تا اکتبر ۲۰۲۶ عرضهٔ PYUSD و USDG هر کدام به حدود ۳ میلیارد دلار رسیده، در حالی که USDP بسیار کوچک‌تر مانده است.
سازوکار پکسوس استاندارد چگونه است؟
مدل کار USDP همان مدل رایج استیبل‌کوین‌های با پشتوانهٔ فیات است:
- مشتری تأییدشده دلار را به حساب پکسوس می‌فرستد.
- پکسوس معادل همان مبلغ توکن USDP صادر (mint) میکند و به کیفپول مشتری می‌فرستد.
- هنگام بازخرید، مشتری توکن را به پکسوس برمی‌گرداند، توکن سوزانده (burn) میشود و دلار به حساب بانکی او واریز میشود.
به این ترتیب عرضهٔ در گردش همیشه با میزان دلار سپرده‌شده تنظیم میشود و سقف عرضهٔ ثابتی وجود ندارد. سایت رسمی پکسوس می‌گوید بازخرید یک به یک USDP «همیشه در دسترس» است.
پشتوانه و گزارش‌های حسابرسی
پکسوس اعلام میکند ذخایر USDP صد درصد بهصورت پول نقد و معادلهای نقدی، مثل اوراق کوتاهمدت خزانهٔ آمریکا، نگهداری میشود. این ذخایر از دارایی‌های خود شرکت جدا نگهداری می‌شوند. پکسوس هر ماه گزارش تأیید ذخایر (attestation) منتشر میکند که مؤسسهٔ حسابرسی WithumSmith+Brown آن را تهیه میکند. گزارش تأیید با حسابرسی کامل صورت‌های مالی یکی نیست، اما نشان می‌دهد در تاریخ گزارش، ذخایر دست‌کم برابر توکن‌های در گردش بوده‌اند.
تفاوت صدور مستقیم با خرید از بازار
صدور و بازخرید مستقیم فقط برای مشتریانی ممکن است که حساب تأییدشده در پکسوس دارند. بیشتر کاربران عادی USDP را از بازارهای ثانویه، یعنی صرافی‌ها یا استخرهای نقدینگی غیرمتمرکز، به دست می‌آورند. در این بازارها قیمت را عرضه و تقاضای همان لحظه تعیین میکند. معمولاً آربیتراژگرانی که به صدور و بازخرید مستقیم دسترسی دارند، قیمت را نزدیک یک دلار نگه می‌دارند. اما وقتی نقدینگی یک بازار کم باشد، فاصلهٔ قیمت خرید و فروش بیشتر میشود و کاربر ممکن است کمی بیشتر یا کمتر از یک دلار بپردازد یا دریافت کند.
شبکهها و آدرس قرارداد USDP
USDP ابتدا فقط یک توکن ERC-20 روی شبکهٔ اتریوم بود و بعدها روی سولانا هم منتشر شد. سایت رسمی پکسوس امروز همین دو شبکه را برای USDP فهرست میکند:
| شبکه | آدرس قرارداد |
|---|---|
| اتریوم (ERC-20) | 0x8e870d67f660d95d5be530380d0ec0bd388289e1 |
| سولانا (SPL) | HVbpJAQGNpkgBaYBZQBR1t7yFdvaYVp2vCQQfKKEN4tM |
پیش از هر انتقال، آدرس قرارداد را با منبع رسمی مثل اکسپلورر اتریوم (Etherscan) یا سایت رسمی پکسوس تطبیق دهید. توکن‌های تقلبی با نام مشابه زیادند.
مشخصات و آمار پکسوس استاندارد
| مشخصه | مقدار |
|---|---|
| نام فعلی | Pax Dollar (پکس دلار) |
| نام و نماد قدیمی | Paxos Standard (PAX) |
| نماد فعلی | USDP |
| ناشر | Paxos Trust Company |
| تاریخ عرضه | سپتامبر ۲۰۱۸ |
| تاریخ تغییر نام | ۲۴ اوت ۲۰۲۱ |
| پشتوانه | پول نقد و معادلهای نقدی، یک به یک با دلار |
| حداکثر عرضه | نامحدود؛ وابسته به سپرده‌های دلاری |
| عرضهٔ در گردش (آبان ۱۴۰۵) | حدود ۲۲.۵ میلیون واحد طبق CoinGecko |
| شبکهها | اتریوم و سولانا |
عرضهٔ USDP در اوج خود نزدیک به یک میلیارد دلار بود، اما در سال‌های اخیر بسیار کاهش یافته و در اکتبر ۲۰۲۶ حدود ۲۲ میلیون دلار است. داده‌های Artemis در میانهٔ ۲۰۲۶ هم فعالیت روزانهٔ کمی را در حد چند هزار تراکنش نشان می‌داد.
کاربردهای پکسوس استاندارد
- پناه موقت در برابر نوسان: معامله‌گران می‌توانستند بدون خروج از دنیای رمزارز، دارایی نوسانی را به دلار دیجیتال تبدیل کنند.
- تسویهٔ سریع: انتقال دلار روی بلاکچین در چند ثانیه تا چند دقیقه و بدون محدودیت ساعت کاری بانک‌ها انجام میشود.
- دیفای: USDP در برخی پروتکل‌های وام‌دهی و استخرهای نقدینگی اتریوم استفاده شده است.
- تسویهٔ نهادی: در ژوئن ۲۰۲۶ مسترکارت اعلام کرد تسویه با استیبل‌کوین‌های تنظیم‌شده را گسترش می‌دهد و USDP را کنار PYUSD، USDG و USDC نام برد.
رویدادهای مهم پکسوس از ۲۰۲۳ تا ۲۰۲۶
تحول نظارتی و مجوز OCC
پکسوس سال‌ها زیر نظر NYDFS فعالیت کرد. در دسامبر ۲۰۲۵ دفتر کنترل‌کنندهٔ پول آمریکا (OCC) با شرایطی با درخواست پکسوس برای تبدیل مجوز امانی ایالتی به مجوز بانک امانی ملی موافقت کرد. سایت رسمی پکسوس اکنون نظارت بر صدور USDP را به OCC نسبت می‌دهد. با تصویب قانون GENIUS دربارهٔ استیبل‌کوین‌ها در آمریکا، گزارش‌ها می‌گویند چارچوب نظارتی پکسوس از قبل با بیشتر الزامات آن هماهنگ بوده است.
دی‌لیست USDP از بایننس
بایننس در ۱۰ سپتامبر ۲۰۲۶ اعلام کرد USDP را بعد از بازبینی دوره‌ای از فهرست خود حذف میکند. معاملات اسپات در ۲۴ سپتامبر و واریز در ۲۵ سپتامبر متوقف شد و مهلت برداشت تا ۲۴ نوامبر ۲۰۲۶ تعیین شده است. کاربران منطقهٔ اقتصادی اروپا هم از مارس ۲۰۲۵ به دلیل مقررات MiCA امکان معاملهٔ USDP را در این صرافی نداشتند. پکسوس اعلام کرده پشتوانهٔ USDP همچنان کامل است و تغییری در پشتیبانی خود از این توکن اعلام نکرده است.
مقایسهٔ پکسوس استاندارد با استیبل‌کوین‌های دیگر
| استیبلکوین | نوع پشتوانه | ویژگی اصلی |
|---|---|---|
| USDP (پکسوس) | نقد و اوراق خزانه | ناشر تنظیم‌شده در آمریکا، عرضهٔ کوچک |
| تتر (USDT) | ذخایر متنوع | بیشترین نقدینگی و گسترده‌ترین شبکهها |
| یو اس دی کوین (USDC) | نقد و اوراق خزانه | ناشر تنظیم‌شده، نقدینگی بالا |
| دای (DAI) | وثیقهٔ رمزارزی | غیرمتمرکزتر، مدیریت با پروتکل |
| تی یو اس دی (TUSD) | ذخایر دلاری | از استیبل‌کوین‌های قدیمی بازار |
نکتهٔ مهم این است که پایداری قیمت یک استیبلکوین به نقدینگی آن هم بستگی دارد. وقتی عرضه و حجم معاملات کم باشد، ممکن است در برخی بازارها قیمت کمی از یک دلار فاصله بگیرد، حتی اگر بازخرید نزد ناشر ممکن باشد.
مزایا و ریسک‌های USDP
مزایا
- ناشر تحت نظارت رسمی و گزارش ماهانهٔ ذخایر
- پشتوانهٔ نقدی و کوتاهمدت، بدون وثیقهٔ رمزارزی نوسانی
- بازخرید یک به یک برای مشتریان تأییدشدهٔ پکسوس
ریسک‌ها
- تمرکز: ناشر می‌تواند طبق الزامات قانونی آدرس‌ها را مسدود کند.
- نقدینگی کم: عرضهٔ USDP کوچک شده و صرافی‌های بزرگی مثل بایننس آن را حذف کرده‌اند.
- وابستگی قانونی: تغییر قوانین آمریکا و اروپا مستقیماً بر دسترسی به این توکن اثر دارد.
- محدودیت برای کاربران ایرانی: بازخرید مستقیم نزد پکسوس نیازمند احراز هویت و حساب بانکی در کشورهای پشتیبانی‌شده است.
نگهداری پکسوس استاندارد در کیفپول
USDP روی اتریوم یک توکن ERC-20 است، پس در هر کیفپول سازگار با اتریوم قابل نگهداری است. نسخهٔ سولانا هم در کیف‌پول‌های سازگار با سولانا نگهداری میشود. همیشه شبکهٔ مبدأ و مقصد را یکسان انتخاب کنید و برای انتقال روی اتریوم، اتر کافی برای کارمزد داشته باشید. برای آشنایی بیشتر با کیفپول و انتقال رمزارز، راهنمای کیفپول ارزینجا را ببینید.
وضعیت پکسوس استاندارد در ارزینجا
تا آبان ۱۴۰۵ خرید آنی، معامله در بازار حرفهای، واریز و برداشت USDP در ارزینجا فعال نیست. پس این توکن را به کیفپول ارزینجا نفرستید؛ چون واریز آن پشتیبانی نمی‌شود. اگر به دنبال یک استیبلکوین دلاری هستید، میتوانید وضعیت معامله و شبکههای تتر و یو اس دی کوین را در صفحهٔ بازار ارزینجا ببینید. پاسخ پرسش‌های عمومی دربارهٔ ارزها هم در سؤالات ارزها آمده است.
نکات امنیتی پیش از استفاده از USDP
حتی اگر قیمت یک استیبلکوین ثابت باشد، استفاده از آن ریسک‌های خاص خود را دارد. این نکته‌ها را در نظر بگیرید:
- توکن‌های جعلی: هر کسی می‌تواند روی اتریوم یا سولانا توکنی با نام Pax Dollar یا نماد USDP بسازد. فقط آدرس قرارداد رسمی معتبر است.
- شبکهٔ اشتباه: ارسال توکن روی شبکه‌ای که مقصد پشتیبانی نمی‌کند ممکن است به از دست رفتن دارایی منجر شود.
- صرافی‌های در حال دی‌لیست: اگر USDP را در صرافی‌ای نگه می‌دارید که آن را حذف میکند، به مهلت برداشت توجه کنید. در بایننس این مهلت ۲۴ نوامبر ۲۰۲۶ است و پس از آن صرافی حق تبدیل موجودی باقی‌مانده را برای خود محفوظ دانسته است.
- کیفپول شخصی: کلید خصوصی و عبارت بازیابی را هرگز در اختیار کسی قرار ندهید و آن را آنلاین ذخیره نکنید.
- مسدودسازی: ناشران استیبل‌کوین‌های تنظیم‌شده بنا بر الزامات قانونی میتوانند دارایی برخی آدرس‌ها را مسدود کنند. پس از آدرس‌هایی با سابقهٔ مشکوک یا مرتبط با فعالیت غیرقانونی دوری کنید.
جمع‌بندی
پکسوس استاندارد (PAX) که امروز با نام Pax Dollar و نماد USDP شناخته میشود، از اولین استیبل‌کوین‌های تنظیم‌شدهٔ آمریکا بود و هنوز با پشتوانهٔ نقدی و گزارش ماهانهٔ ذخایر منتشر میشود. با این حال، تمرکز ناشر آن روی محصولات تازه‌تری مثل PYUSD و USDG رفته، عرضهٔ USDP به حدود ۲۲ میلیون دلار رسیده و بایننس هم آن را دی‌لیست کرده است. برای اطلاعات رسمی و به‌روز، صفحهٔ USDP در سایت پکسوس و وایت‌پیپر USDP را ببینید.