بیکری توکن (BakeryToken) با نماد BAKE توکن اصلی و حاکمیتی پلتفرم بیکری سواپ (BakerySwap) است. بیکری سواپ یک صرافی غیرمتمرکز بر پایهٔ بازارساز خودکار (AMM) روی شبکهٔ BNB Chain (همان زنجیرهٔ هوشمند بایننس یا BSC) است. این پروژه در سپتامبر ۲۰۲۰ (شهریور ۱۳۹۹) راه افتاد و از نخستین پروژه‌های دیفای در این شبکه بود. در این صفحه کاربرد BAKE، شیوهٔ کار بیکری سواپ، بخش NFT، توکنومیکس، رویدادهای مهم سال ۲۰۲۵ و وضعیت فعلی این ارز در ارزینجا را مرور می‌کنیم.
یادداشت وضعیت (مهر ۱۴۰۵): تا مهر ۱۴۰۵ خرید آنی، معامله در بازار حرفهای، واریز و برداشت بیکری توکن (BAKE) در ارزینجا فعال نیست. لطفاً BAKE را به کیف پول ارزینجا واریز نکنید. اطلاعات این صفحه فقط جنبهٔ آموزشی دارد.
بیکری توکن (BAKE) چیست؟
BAKE یک توکن استاندارد BEP-20 روی BNB Chain است. این توکن در اکوسیستم بیکری سواپ سه نقش اصلی دارد: پاداش تأمینکنندگان نقدینگی، حق رأی در تصمیم‌های حاکمیتی و دریافت سهمی از کارمزد معاملات پلتفرم. به گفتهٔ CoinMarketCap، بیکری سواپ را گروهی ناشناس از توسعه‌دهندگان ساخته‌اند که به سازمان‌های خودگردان غیرمتمرکز (DAO) باور دارند.
بیکری سواپ از نظر ایده شبیه یونی سواپ در شبکهٔ اتریوم است. تفاوت اصلی آن در شبکه است: بیکری سواپ روی زنجیرهٔ هوشمند بایننس ساخته شد تا کارمزد کمتر و تأیید سریع‌تری داشته باشد. در کنار صرافی غیرمتمرکز، بخش‌های دیگری مثل بازار NFT و لانچ‌پد عرضهٔ اولیه هم به پلتفرم اضافه شد و برای همین بیکری سواپ خود را یک پلتفرم دیفای «همه‌کاره» معرفی می‌کرد.
دقت کنید که اسلاگ این صفحه bakeryswap است، اما در بیشتر سایت‌های داده نام توکن «BakeryToken» و نام پلتفرم «BakerySwap» است. CoinGecko هر دو را با نام BakerySwap و نماد BAKE نشان می‌دهد. نشانی قرارداد اصلی BAKE روی BNB Chain این است: 0xE02dF9e3e622DeBdD69fb838bB799E3F168902c5.
بیکری سواپ چگونه کار می‌کند؟
بیکری سواپ مثل بیشتر صرافی‌های غیرمتمرکز نسل دوم، دفتر سفارش ندارد. معامله‌ها با استخرهای نقدینگی انجام می‌شوند و قیمت را یک فرمول ریاضی بر اساس نسبت دو دارایی در هر استخر تعیین می‌کند. هر کس می‌تواند با سپردن دو توکن به یک استخر، نقدینگی فراهم کند و در ازای آن سهمی از کارمزد معاملات بگیرد.
استخرهای نقدینگی و توکن LP
کاربری که نقدینگی فراهم می‌کند، توکن LP (Liquidity Provider) دریافت می‌کند. این توکن سهم او از استخر را نشان می‌دهد. طبق CoinMarketCap، نخستین استخرهای بیکری سواپ جفت‌هایی از بیت کوین، اتریوم، پولکادات، چین‌لینک، BUSD و خود BAKE در برابر بایننس کوین (BNB) بودند. کاربران می‌توانستند توکن‌های LP را در بخش فارمینگ قفل کنند تا پاداش BAKE بگیرند. استخر BAKE-BNB در ابتدا حدود ده برابر استخرهای دیگر پاداش می‌داد.
کارمزد معاملات و تقسیم آن
در هر معامله در بیکری سواپ ۰٫۳ درصد کارمزد گرفته میشود. طبق CoinMarketCap و بررسی Coin Bureau، ۰٫۲۵ درصد از این کارمزد به تأمینکنندگان نقدینگی میرسد و ۰٫۰۵ درصد باقیمانده به دارندگان BAKE اختصاص دارد. این ساختار یکی از دلایل اصلی تقاضا برای BAKE در دوران رونق دیفای در سالهای ۲۰۲۰ و ۲۰۲۱ بود. البته درآمد این بخش به حجم معاملات پلتفرم بستگی دارد. با کاهش شدید فعالیت در سالهای بعد، این مزیت هم کم‌رنگ شده است.
کاربردهای توکن BAKE
کاربردهای BAKE همه درون اکوسیستم بیکری سواپ تعریف شده‌اند و بیرون از آن کاربرد خاصی ندارد. مهم‌ترین موارد این‌ها هستند:
حاکمیت و رأی‌گیری
دارندگان BAKE می‌توانند در تصمیم‌گیری دربارهٔ آیندهٔ پروتکل شرکت کنند؛ مثلاً در تغییر ضریب پاداش استخرها یا برنامهٔ انتشار توکن. نمونهٔ مهم آن، اصلاح برنامهٔ انتشار BAKE در مارس ۲۰۲۱ بود که بر اساس بازخورد جامعه انجام شد.
فارمینگ و استیکینگ
- فارمینگ نقدینگی: قفل کردن توکن‌های LP برای دریافت BAKE.
- استخرهای تک‌توکنی: استیک خود BAKE برای دریافت پاداش.
- سهم از کارمزد: دریافت بخشی از ۰٫۰۵ درصد کارمزد معاملات که برای دارندگان BAKE در نظر گرفته شده است.
لانچ‌پد و عرضهٔ اولیه
بیکری سواپ یک لانچ‌پد برای عرضهٔ اولیهٔ توکن‌ها و NFTها داشت که مشارکت در آن به داشتن BAKE وابسته بود. طبق Coin Bureau و IQ.wiki، پروژه‌هایی مثل Battle Pets از همین مسیر عرضه شدند.
بخش NFT بیکری سواپ
بیکری سواپ از نخستین پروژه‌هایی بود که روی شبکهٔ بایننس، صرافی AMM و NFT را در یک پلتفرم کنار هم گذاشت. این بخش در دورهٔ اوج بازار NFT در سال ۲۰۲۱ بخش مهمی از هویت پروژه بود.
کامبو NFTها (Combo NFTs)
کامبوها NFTهایی با ظاهر غذاهای نانوایی بودند که با BAKE ساخته می‌شدند و کاربرد استیکینگ داشتند. این NFTها در چهار سطح پایه، معمولی، لوکس و ویژه عرضه شدند و سطح بالاتر پاداش بیشتری داشت. طبق Coin Bureau، ساخت کامبوها مدتی متوقف شد و در فوریه و مارس ۲۰۲۱ دوباره باز شد. صاحب کامبو می‌توانست آن را «تجزیه» کند و تا ۹۰ درصد BAKE صرف‌شده را پس بگیرد.
NFT Supermarket و گالری بیکری
«NFT Supermarket» بازار خرید و فروش NFT در بیکری سواپ بود. هنرمندان می‌توانستند آثار دیجیتال خود را در آن بسازند و بفروشند. بخش جداگانه‌ای به نام «Bakery Gallery» هم برای نمایش آثار منتخب هنرمندان راه‌اندازی شد. فعال بودن امروز این بخش‌ها را نتوانستیم از منبع رسمی تأیید کنیم.
توکنومیکس و عرضهٔ BAKE
BAKE پیش‌فروش و پیش‌استخراج (Pre-mine) نداشت و تقریباً همهٔ آن از راه فارمینگ منتشر شده است. طبق Coin Bureau، تیم توسعه به ازای هر ۱۰۰ BAKE که فارم میشود، یک BAKE دریافت می‌کند.
برنامهٔ انتشار و هاوینگ
در برنامهٔ اولیه قرار بود کل عرضهٔ BAKE تنها در ۱۱ ماه منتشر شود. این سرعت تورم بالایی ایجاد می‌کرد. به همین دلیل در مارس ۲۰۲۱ و با بازخورد جامعه، انتشار روزانه به ۲۵۰ هزار BAKE کاهش یافت. قرار شد این مقدار ۹ ماه ثابت بماند و از آن به بعد، پاداش‌ها هر ۹ ماه نصف شوند.
آمار عرضه در منابع مختلف
آمار عرضهٔ BAKE در منابع مختلف یکسان نیست و بهتر است به یک عدد تکیه نکنید. در مهر ۱۴۰۵، CoinMarketCap عرضهٔ در گردش را حدود ۲۸۹٫۸ میلیون BAKE نشان می‌دهد و سقف عرضه را مشخص نکرده است. CoinGecko عرضهٔ در گردش را حدود ۲۸۸٫۷ میلیون، عرضهٔ کل را حدود ۲۸۹٫۸ میلیون و سقف عرضه را حدود ۷۳۱٫۵ میلیون BAKE ذکر می‌کند. بررسی‌های قدیمی‌تر سقف حدود ۲۷۰ میلیون را برای پایان دورهٔ انتشار پیش‌بینی کرده بودند، اما عرضهٔ فعلی از آن عدد بیشتر است.
| شاخص | مقدار (مهر ۱۴۰۵) | منبع |
|---|---|---|
| عرضهٔ در گردش | حدود ۲۸۸٫۷ تا ۲۸۹٫۸ میلیون BAKE | CoinGecko / CoinMarketCap |
| عرضهٔ کل | حدود ۲۸۹٫۸ میلیون BAKE | CoinGecko / CoinMarketCap |
| سقف عرضه | ۷۳۱٫۵ میلیون (CoinGecko)؛ نامشخص (CoinMarketCap) | CoinGecko / CoinMarketCap |
| ارزش بازار | کمتر از ۱۰۰ هزار دلار | CoinGecko / CoinMarketCap |
تاریخچه و قیمت بیکری توکن
BAKE در سپتامبر ۲۰۲۰ و هم‌زمان با موج اول دیفای در شبکهٔ بایننس عرضه شد. در رونق بازار سال ۲۰۲۱ قیمت آن به‌سرعت بالا رفت. طبق CoinMarketCap، بالاترین قیمت تاریخی BAKE حدود ۸٫۴۸ دلار بود که در ۲ مه ۲۰۲۱ (۱۲ اردیبهشت ۱۴۰۰) ثبت شد. پس از آن، با پایان دورهٔ صعودی، افت فعالیت دیفای در شبکهٔ BNB و رقابت سنگین صرافی‌های غیرمتمرکز دیگر، قیمت BAKE روند نزولی بلندمدتی داشت.
در مهر ۱۴۰۵ قیمت BAKE در CoinGecko و CoinMarketCap حدود ۰٫۰۰۰۲۵ دلار است. این یعنی بیش از ۹۹٫۹ درصد افت نسبت به سقف تاریخی. ارزش بازار آن هم کمتر از ۱۰۰ هزار دلار است و حجم معاملات روزانه‌اش در CoinGecko تنها چند صد دلار گزارش میشود. این ارقام هر لحظه تغییر می‌کنند و برای قیمت لحظه‌ای باید به سایت‌های داده مراجعه کنید.
حذف BAKE از بایننس در سال ۲۰۲۵
مهم‌ترین رویداد اخیر بیکری توکن، حذف آن از بایننس بود. این روند دو مرحله داشت:
- برچسب نظارت (۷ ژوئیهٔ ۲۰۲۵، ۱۶ تیر ۱۴۰۴): بایننس BAKE را همراه با IDEX و SLF به فهرست توکن‌های دارای «Monitoring Tag» اضافه کرد. این برچسب یعنی توکن ریسک و نوسان بیشتری نسبت به بقیه دارد و ممکن است دیگر معیارهای فهرست شدن را برآورده نکند.
- توقف معاملات (۱۷ سپتامبر ۲۰۲۵، ۲۶ شهریور ۱۴۰۴): بایننس همهٔ جفت‌های معاملاتی اسپات BAKE را حذف کرد. بایننس تایلند هم در همان روز معاملهٔ BAKE را متوقف کرد و برداشت آن را فقط تا ۱۷ نوامبر ۲۰۲۵ پشتیبانی کرد.
این حذف ضربهٔ بزرگی به نقدشوندگی BAKE بود، چون بایننس از اصلی‌ترین بازارهای آن به شمار می‌رفت. قیمت BAKE که در تیر ۱۴۰۴ هنوز چند سنت بود، پس از این رویدادها به کسری از یک سنت رسید.
مشخصات فنی بیکری توکن
| ویژگی | مقدار |
|---|---|
| نام | BakeryToken (بیکری توکن) |
| نماد | BAKE |
| شبکهٔ اصلی | BNB Chain (BSC)، استاندارد BEP-20 |
| قرارداد BNB Chain | 0xE02dF9e3e622DeBdD69fb838bB799E3F168902c5 |
| نسخهٔ دیگر | نسخهٔ پل‌شده روی شبکهٔ هارمونی (طبق CoinGecko) |
| زمان عرضه | سپتامبر ۲۰۲۰ |
| نوع | توکن حاکمیتی و پاداش صرافی غیرمتمرکز |
| سایت رسمی | bakeryswap.org |
برای دیدن تراکنش‌ها و دارندگان BAKE می‌توانید صفحهٔ قرارداد را در اکسپلورر BscScan ببینید. آمار بازار را هم در CoinGecko و CoinMarketCap می‌توانید دنبال کنید.
مقایسهٔ بیکری سواپ با صرافی‌های غیرمتمرکز مشابه
بیکری سواپ در شبکهٔ بایننس رقیب مستقیم پنکیک سواپ (CAKE) بود. هر دو تقریباً هم‌زمان راه افتادند و مدل مشابهی داشتند: AMM، فارمینگ و توکن حاکمیتی. پنکیک سواپ با توسعهٔ مداوم و افزودن محصولات جدید، بیشتر نقدینگی شبکه را جذب کرد. بیکری سواپ در مقابل بیشتر روی NFT و لانچ‌پد تمرکز کرد. در شبکهٔ اتریوم هم یونی سواپ و سوشی سواپ نمونه‌های اصلی همین مدل‌اند. ابزارهای تجمیع‌کننده‌ای مثل وان اینچ هم بهترین مسیر معامله را بین چند صرافی غیرمتمرکز پیدا می‌کنند.
تفاوت امروز این پروژه‌ها در اندازه است. پنکیک سواپ و یونی سواپ هنوز از بزرگ‌ترین صرافی‌های غیرمتمرکزند. اما ارزش بازار BAKE به کمتر از ۱۰۰ هزار دلار رسیده و از بیشتر صرافی‌های بزرگ هم حذف شده است.
چه عواملی بر قیمت BAKE اثر می‌گذارند؟
قیمت BAKE مثل بیشتر توکن‌های حاکمیتی صرافی‌های غیرمتمرکز، بیش از هر چیز به میزان استفاده از خود پلتفرم وابسته است. مهم‌ترین عوامل این‌ها هستند:
- حجم معاملات و نقدینگی بیکری سواپ: سهم دارندگان BAKE از کارمزد و جذابیت فارمینگ مستقیماً به حجم معاملات پلتفرم بستگی دارد.
- دسترسی به بازارهای متمرکز: حذف از بایننس نشان داد که فهرست شدن یا حذف شدن از صرافی‌های بزرگ چقدر می‌تواند قیمت و نقدشوندگی یک توکن کوچک را جابه‌جا کند.
- انتشار توکن جدید: پاداش‌های فارمینگ عرضه را بالا می‌برند. اگر تقاضا هم‌پای انتشار نباشد، فشار فروش ایجاد میشود.
- وضعیت شبکهٔ BNB و بازار دیفای: رونق یا رکود کل اکوسیستم BNB Chain و بازار ارزهای دیجیتال روی همهٔ توکن‌های این شبکه اثر می‌گذارد.
- فعالیت تیم و توسعهٔ محصول: اضافه شدن قابلیت تازه یا، برعکس، توقف توسعه، اعتماد بازار به پروژه را تغییر می‌دهد.
ریسک‌های بیکری توکن
- نقدشوندگی بسیار کم: حجم معاملات روزانهٔ BAKE تنها چند صد دلار است و هر سفارش بزرگ می‌تواند قیمت را به‌شدت جابه‌جا کند.
- حذف از صرافی‌های بزرگ: بعد از حذف از بایننس، بازارهای معتبر کمی برای خرید و فروش BAKE باقی مانده‌اند.
- ابهام در فعالیت تیم: تیم توسعه ناشناس است و بایننس هنگام قرار دادن برچسب نظارت، معیارهایی مثل تعهد تیم و فعالیت توسعه را در بررسی خود لحاظ می‌کند.
- تورم عرضه: برنامهٔ انتشار هنوز ادامه دارد و منابع دربارهٔ سقف نهایی عرضه هم‌نظر نیستند.
- ریسک قرارداد هوشمند: مثل هر پروتکل دیفای، تعامل با قراردادهای بیکری سواپ ریسک فنی دارد.
نوسان و ریسک ارزهای کوچک بسیار زیاد است. اگر به بازار دیفای علاقه دارید، پیش از هر تصمیمی، دارایی‌های باثبات‌تری مثل تتر یا ارزهای اصلی بازار را هم در نظر بگیرید.
نگهداری BAKE و کیف پول مناسب
چون BAKE یک توکن BEP-20 است، هر کیف پولی که از شبکهٔ BNB Chain پشتیبانی کند می‌تواند آن را نگه دارد. برای دیدن موجودی معمولاً باید نشانی قرارداد BAKE را به‌صورت دستی به کیف پول اضافه کنید. همیشه نشانی قرارداد را از منبع معتبر مثل BscScan یا CoinGecko بردارید تا با توکن‌های جعلی هم‌نام اشتباه نشود. برای کار با بیکری سواپ هم به مقداری BNB برای پرداخت کارمزد شبکه نیاز دارید.
بیکری توکن در ارزینجا
تا مهر ۱۴۰۵ بیکری توکن در ارزینجا قابل معامله نیست. خرید آنی، بازار حرفهای، واریز و برداشت BAKE همه غیرفعال‌اند. اگر بعداً وضعیت این ارز تغییر کند، آن را در صفحهٔ بازار ارزینجا اعلام خواهیم کرد.
اگر به ارزهای دیگر شبکهٔ BNB یا صرافی‌های غیرمتمرکز علاقه دارید، می‌توانید ارزهای فعال مثل بایننس کوین، پنکیک سواپ و یونی سواپ را در ارزینجا معامله کنید. برای آشنایی با روال کار، راهنمای ثبت سفارش در ارزینجا و جدول کارمزدهای ارزینجا را ببینید.
جمع‌بندی
بیکری توکن (BAKE) توکن حاکمیتی و پاداش بیکری سواپ است؛ یکی از نخستین صرافی‌های غیرمتمرکز شبکهٔ بایننس که AMM، فارمینگ، NFT و لانچ‌پد را در یک پلتفرم کنار هم گذاشت. BAKE در سال ۲۰۲۱ تا حدود ۸٫۵ دلار بالا رفت. اما با افت فعالیت دیفای، رقابت پنکیک سواپ و در نهایت حذف از بایننس در شهریور ۱۴۰۴، ارزش و نقدشوندگی آن تقریباً از بین رفته است. اگر BAKE دارید یا قصد بررسی آن را دارید، ریسک نقدشوندگی و ابهام دربارهٔ آیندهٔ پروژه را جدی بگیرید. تا مهر ۱۴۰۵ معامله، واریز و برداشت این ارز در ارزینجا فعال نیست.