ریچوال نتورک (RITUAL) چیست؟

یادداشت وضعیت (آبان ۱۴۰۵): تا آبان ۱۴۰۵ معامله، واریز و برداشت ارز ریچوال نتورک (RITUAL) در ارزینجا فعال نیست. این صفحه فقط برای آشنایی با پروژه است و توصیهٔ سرمایه‌گذاری به شمار نمی‌آید.

ریچوال نتورک (Ritual Network) با نماد RITUAL یک بلاک‌چین لایهٔ یک سازگار با EVM است که برای اجرای هوش مصنوعی روی زنجیره ساخته شده است. هدف ریچوال این است که عامل‌های هوش مصنوعی (AI Agents) بتوانند کیف پول و کلید خصوصی خودشان را داشته باشند، هزینهٔ محاسبات خود را بپردازند و تا وقتی موجودی کیف پولشان کافی است، بدون دخالت انسان کار کنند. شبکهٔ اصلی (مین‌نت) ریچوال و توکن بومی آن، RITUAL، در ۲۶ اکتبر ۲۰۲۶ (۴ آبان ۱۴۰۵) راه‌اندازی شدند.

در این صفحه توضیح می‌دهیم ریچوال چیست، چه بخش‌هایی دارد، توکن RITUAL چه کاربردی دارد، اقتصاد توکن و ایردراپ آن چگونه است و چه ریسک‌هایی دارد. اگر با مفهوم بلاک‌چین آشنا نیستید، پیش از ادامه صفحهٔ بیت کوین و اتریوم را ببینید.

ریچوال نتورک در یک نگاه

ریچوال نتورک (RITUAL) چیست؟

بیشتر قراردادهای هوشمند نمی‌توانند به‌طور مستقیم مدل‌های هوش مصنوعی را اجرا کنند یا به اینترنت درخواست بفرستند. معمولاً این کارها بیرون از زنجیره انجام می‌شود و نتیجه با واسطه به بلاک‌چین برمی‌گردد. ریچوال این مسئله را در خود لایهٔ پایه حل می‌کند. در شبکهٔ ریچوال، اجراکننده‌هایی به نام «AI Executor» استنتاج مدل‌های هوش مصنوعی و درخواست‌های HTTP را درون محیط اجرای امن سخت‌افزاری (TEE) انجام می‌دهند. اصالت این اجرا هم با گواهی سخت‌افزاری (Attestation) قابل‌بررسی است.

به بیان ساده، ریچوال می‌خواهد زیرساختی باشد که در آن برنامه‌ها و عامل‌های هوشمند، هم منطق مالی بلاک‌چین را داشته باشند و هم توان پردازشی هوش مصنوعی را، بدون اعتماد کورکورانه به یک سرور مرکزی. برای آشنایی بیشتر با پیوند این دو فناوری، مقالهٔ بلاک‌چین و هوش مصنوعی را بخوانید.

تاریخچه و تیم ریچوال

ریچوال در سال ۲۰۲۳ به همت نیراج پنت (Niraj Pant) و آکیلش پوتی (Akilesh Potti) تأسیس شد. هر دو پیش‌تر از شرکای صندوق Polychain Capital بودند. این پروژه پیش از راه‌اندازی بیش از ۳۰ میلیون دلار سرمایه جذب کرد. Archetype و Polychain Capital از سرمایه‌گذاران آن بودند.

از Infernet تا مین‌نت

نخستین محصول شناخته‌شدهٔ ریچوال Infernet بود: شبکه‌ای از نودها که استنتاج و محاسبات هوش مصنوعی را به قراردادهای هوشمند روی زنجیره‌های موجود وصل می‌کرد. پس از آن، تیم روی زنجیرهٔ مستقل خود، Ritual Chain، کار کرد. به گفتهٔ بنیاد ریچوال، در دورهٔ تست‌نت بیش از ۲ هزار عامل هوش مصنوعی روی شبکه مستقر شد و بیش از ۹۰ میلیون تراکنش ثبت شد. مین‌نت عمومی در ۲۶ اکتبر ۲۰۲۶ فعال شد و رویداد تولید توکن (TGE) هم همان روز برگزار شد.

Frenrug؛ عامل هوشمند آزمایشی

Frenrug یکی از نخستین عامل‌های هوش مصنوعی روی زنجیره در اکوسیستم ریچوال بود. کاربرانی که کلیدهای آن را نگه داشتند و با آن تعامل کردند، بعدها جزو گروه‌های مشمول ایردراپ RITUAL قرار گرفتند.

ریچوال چگونه کار می‌کند؟

معماری ریچوال چند نقش اصلی دارد که با هم امنیت و کارکرد شبکه را تأمین می‌کنند:

• ولیدیتورها (Validators): بلاک‌ها را تولید و تأیید می‌کنند و در ازای آن پاداش می‌گیرند.
• اجراکننده‌های هوش مصنوعی (AI Executors): درخواست‌های استنتاج و HTTP را درون TEE اجرا می‌کنند و نتیجه را همراه گواهی سخت‌افزاری برمی‌گردانند.
• واگذارکنندگان (Delegators): توکن خود را به ولیدیتورها می‌سپارند و در پاداش شریک می‌شوند.

سازگاری با EVM

ریچوال با ماشین مجازی اتریوم سازگار است. یعنی توسعه‌دهنده‌ها می‌توانند با ابزارها و زبان‌های رایج اکوسیستم اتریوم، مثل سالیدیتی، روی آن برنامه بسازند و از قابلیت‌های هوش مصنوعی شبکه استفاده کنند.

عامل‌های خودگردان

به گفتهٔ سایت رسمی، عامل‌ها در ریچوال داخل سخت‌افزار قفل‌شده اجرا می‌شوند، کلید کیف پول خود را نگه می‌دارند و هزینهٔ اجرای خود را با RITUAL می‌پردازند. نمونه‌برنامه‌های معرفی‌شده عبارت‌اند از فروش اعتبار استفاده‌نشدهٔ سرویس‌های هوش مصنوعی، بررسی دادهٔ خصوصی بدون افشای آن، ارزیابی عامل‌ها در محیط‌های مشترک و یک دستیار شخصی همیشه‌روشن.

چرا اجرای هوش مصنوعی روی زنجیره مهم است؟

مدل‌های هوش مصنوعی امروز بیشتر روی سرورهای شرکت‌های بزرگ اجرا می‌شوند. کاربر نمی‌تواند مطمئن باشد که پاسخ دریافتی واقعاً از همان مدل ادعاشده آمده یا در مسیر دست‌کاری نشده است. وقتی قرار است یک قرارداد هوشمند بر اساس خروجی مدل تصمیم مالی بگیرد، مثلاً وامی را تأیید کند یا دارایی‌ای را جابه‌جا کند، این عدم اطمینان به یک ریسک جدی تبدیل می‌شود.

رویکرد ریچوال این است که اجرای مدل در محیطی انجام شود که خود سخت‌افزار گواهی بدهد چه کدی و با چه ورودی‌ای اجرا شده است. نتیجه همراه همین گواهی روی زنجیره ثبت می‌شود و هر کسی می‌تواند آن را بررسی کند. به این ترتیب برنامه‌های غیرمتمرکز می‌توانند بدون تکیه بر یک واسطهٔ مورد اعتماد، از توان هوش مصنوعی استفاده کنند.

چه کسانی از ریچوال استفاده می‌کنند؟

مخاطب اصلی ریچوال توسعه‌دهندگانی‌اند که می‌خواهند عامل‌های هوشمند خودگردان بسازند. سایت رسمی برای آن‌ها «مهارت‌های ریچوال» (Ritual Skills) برای عامل‌های کدنویس و یک راهنمای نخستین استقرار را منتشر کرده است. پژوهشگران هم می‌توانند بخش پژوهش و وبلاگ پروژه را دنبال کنند. معماری شبکه نیز در یک نمای تصویری جداگانه توضیح داده شده است.

کاربردهای توکن RITUAL

RITUAL دارایی بومی زنجیرهٔ ریچوال است و این کاربردها را دارد:

• پرداخت کارمزد تراکنش (گس) در شبکه؛
• پرداخت هزینهٔ استنتاج هوش مصنوعی و اجرای عامل‌ها؛
• استیکینگ برای تأمین امنیت شبکه و دریافت پاداش؛
• مشارکت در حاکمیت شبکه در مراحل بعدی.

اگر با سازوکار سپرده‌گذاری آشنا نیستید، مقالهٔ کسب درآمد با استیکینگ ارز دیجیتال مفاهیم پایه را توضیح می‌دهد.

اقتصاد توکن (توکنومیکس) ریچوال

عرضهٔ اولیهٔ RITUAL ۱۰ میلیارد توکن است و سقف عرضهٔ ثابتی برای آن تعیین نشده است. هنگام راه‌اندازی مین‌نت، حدود ۱٫۸ میلیارد توکن (۱۸٪ عرضهٔ اولیه) آزاد شد. این مقدار از سهم رشد اکوسیستم و تحقیق و توسعه، خزانهٔ بنیاد و سهم ایردراپ آمده بود.

تورم و سوزاندن

نرخ انتشار سالانهٔ اولیه حدود ۵٪ است و به ولیدیتورها، اجراکننده‌های هوش مصنوعی و واگذارکنندگان می‌رسد. در مقابل، ریچوال مدلی شبیه EIP-1559 اتریوم دارد که کارمزد پایهٔ هر تراکنش را می‌سوزاند. اینکه عرضهٔ خالص در عمل کم شود یا زیاد، به نسبت انتشار و سوزاندن بستگی دارد و کاهش عرضه تضمین‌شده نیست.

قفل و آزادسازی

سهم افراد داخلی (مشارکت‌کنندگان اصلی و سرمایه‌گذاران) دست‌کم تا یک سال پس از راه‌اندازی مین‌نت قفل است. توکن‌های قفل‌شده را هم نمی‌توان استیک کرد. پس از سال اول، بخشی از سهم‌ها ماهانه آزاد می‌شود و آزادسازی برخی دسته‌ها تا سال چهارم ادامه دارد. آزاد شدن این توکن‌ها می‌تواند فشار عرضه در بازار ایجاد کند.

ایردراپ ریچوال

بنیاد ریچوال ۵۰ میلیون RITUAL (۰٫۵٪ عرضهٔ اولیه) را به مشارکت‌کنندگان اولیه اختصاص داد. این توکن‌ها هنگام راه‌اندازی کاملاً آزاد بودند. گروه‌های مشمول ایردراپ این‌ها بودند:

• اپراتورهای نود Infernet، بر اساس زمان فعال بودن و حجم کاری که پاسخ داده بودند؛
• کاربران Frenrug که کلید داشتند و با این عامل تعامل کرده بودند؛
• اعضای قدیمی جامعه، از جمله کاربران فعال دیسکورد و سفیران پروژه.

به گفتهٔ بنیاد، فعالیت‌های خودکار و حساب‌های جعلی (سیبیل) غربال شدند. مراقب سایت‌های جعلی «دریافت ایردراپ» باشید و فقط از کانال‌های رسمی پروژه استفاده کنید.

حاکمیت شبکه

در آغاز، تصمیم‌های پروتکل با بنیاد و توسعه‌دهندگان اصلی است و فرایند عمومی ثبت پیشنهاد در دست ساخت است. طبق برنامهٔ اعلام‌شده، نظرخواهی غیرالزام‌آور از استیک‌کنندگان در ماه‌های ۶ تا ۱۲ و رأی‌گیری الزام‌آور از حدود ماه دوازدهم هدف‌گذاری شده است. این تاریخ‌ها هدف‌اند و تضمینی برای اجرای آن‌ها نیست.

این مدل حاکمیت تدریجی در پروژه‌های لایهٔ یک تازه رایج است. در ماه‌های نخست، تیم اصلی کنترل بیشتری دارد تا بتواند خطاها و آسیب‌پذیری‌ها را سریع رفع کند. با بلوغ شبکه، اختیار تصمیم‌گیری به‌تدریج به دارندگان و استیک‌کنندگان توکن منتقل می‌شود. برای کاربر یعنی دست‌کم در سال نخست، تغییرهای مهم پروتکل عمدتاً از سوی بنیاد اعلام خواهد شد. دنبال کردن وبلاگ رسمی و کانال‌های بنیاد بهترین راه برای اطلاع از این تغییرهاست.

عرضهٔ RITUAL در صرافی‌های جهانی

صرافی کوین‌بیس RITUAL را ۱۶ سپتامبر ۲۰۲۶ به نقشهٔ راه لیستینگ خود اضافه کرد و معاملهٔ اسپات آن را ۲۶ اکتبر ۲۰۲۶ باز کرد. صرافی MEXC هم همان روز جفت RITUAL/USDT را فهرست کرد. در وایت‌پیپر MiCA پروژه، کوین‌بیس، OKX و Bitvavo به‌عنوان بازارهای معاملهٔ RITUAL نام برده شده‌اند.

نسخه‌های پل‌شده

RITUAL روی زنجیرهٔ ریچوال بومی است. نسخه‌های پل‌شدهٔ آن روی BNB Smart Chain و Base هم وجود دارد. طبق اعلام بنیاد، توکن‌های پل‌شده روی زنجیرهٔ اصلی قفل می‌شوند و به عرضهٔ کل اضافه نمی‌کنند. پیش از هر انتقال، شبکه و آدرس قرارداد را از منابع رسمی بررسی کنید.

نوسان قیمت پس از عرضه

قیمت RITUAL، مثل بسیاری از توکن‌های تازه‌عرضه‌شده، در روزهای نخست نوسان شدیدی داشت. گزارش‌های خبری از افت قیمت از حدود ۰٫۰۸ دلار در اوج اولیه به حدود ۰٫۰۲۳ دلار خبر داده‌اند. قیمت لحظه‌ای را از منابع معتبر بازار بگیرید. این صفحه قیمت را پیش‌بینی نمی‌کند.

مقایسهٔ ریچوال با پروژه‌های هوش مصنوعی دیگر

ریچوال در دستهٔ پروژه‌های تلفیق کریپتو و هوش مصنوعی قرار می‌گیرد، ولی رویکردش با دیگران فرق دارد:

• بیت تنسور (TAO) شبکه‌ای برای رقابت و پاداش‌دهی به مدل‌های یادگیری ماشین است.
• فچ ای آی (FET) روی عامل‌های خودمختار و اقتصاد عامل‌محور تمرکز دارد.
• رندر (RENDER) بازاری برای توان پردازش گرافیکی (GPU) است.
• نیر پروتکل (NEAR) یک لایهٔ یک عمومی است که روی هوش مصنوعی هم کار می‌کند.

تمایز اصلی ریچوال این است که اجرای هوش مصنوعی را با گواهی سخت‌افزاری به بخشی از خود لایهٔ پایه تبدیل کرده است. در بیشتر پروژه‌های دیگر، هوش مصنوعی یا بیرون از زنجیره اجرا می‌شود یا شبکه فقط نقش بازار و پاداش‌دهی دارد. این تفاوت به معنای برتری قطعی نیست و موفقیت هر رویکرد به پذیرش توسعه‌دهندگان بستگی دارد.

ریسک‌ها و نکات مهم پیش از تصمیم

• نوپا بودن شبکه: مین‌نت در آبان ۱۴۰۵ راه افتاده و هنوز آزمون بلندمدت امنیت و پایداری را پشت سر نگذاشته است.
• وابستگی به TEE: امنیت اجراکننده‌ها به سخت‌افزار امن وابسته است و آسیب‌پذیری‌های سخت‌افزاری می‌توانند روی آن اثر بگذارند.
• آزادسازی توکن: سهم بزرگی از عرضه قفل است و آزاد شدن آن پس از سال اول می‌تواند فشار فروش بیاورد.
• تمرکز در حاکمیت: در مرحلهٔ فعلی تصمیم‌ها با بنیاد و تیم اصلی است.
• نوسان قیمت: قیمت توکن‌های تازه‌عرضه‌شده ممکن است در مدت کوتاه به‌شدت تغییر کند.

محتوای این صفحه آموزشی است و توصیهٔ مالی یا سرمایه‌گذاری نیست. پیش از هر تصمیم، خودتان تحقیق کنید و ریسک را بسنجید.

نکات امنیتی برای نگهداری RITUAL

توکن‌های تازه‌عرضه‌شده هدف رایج کلاهبرداری‌اند. چند نکتهٔ کاربردی را رعایت کنید:

• آدرس قرارداد و شبکهٔ توکن را فقط از سایت رسمی و مستندات بنیاد بگیرید. توکن‌های هم‌نام جعلی ممکن است روی شبکه‌های دیگر ساخته شوند.
• پیش از انتقال، بررسی کنید مقصد از نسخهٔ بومی پشتیبانی می‌کند یا از نسخهٔ پل‌شده روی BNB Smart Chain یا Base. ارسال روی شبکهٔ اشتباه ممکن است به از دست رفتن دارایی منجر شود.
• عبارت بازیابی (Seed Phrase) کیف پول را هرگز در هیچ سایتی وارد نکنید. پیام‌های «ایردراپ تازه» در شبکه‌های اجتماعی را هم با احتیاط بررسی کنید.
• برای مشاهدهٔ تراکنش‌ها و بلاک‌ها از اکسپلورر رسمی شبکه استفاده کنید.

منابع رسمی ریچوال

برای اطلاعات دست‌اول به سایت رسمی ریچوال، مستندات بنیاد ریچوال، وایت‌پیپر و اکسپلورر شبکه مراجعه کنید.

ریچوال نتورک در ارزینجا

تا آبان ۱۴۰۵ امکان خرید، فروش، واریز و برداشت RITUAL در ارزینجا فعال نیست. هر تغییری در این وضعیت در صفحهٔ همین ارز اعلام می‌شود. تا آن زمان می‌توانید ارزهای فعال دیگر، مثل تتر، بیت کوین و اتریوم را در ارزینجا معامله کنید.