
شاخص ترس و طمع (Fear & Greed Index) به عدد ۵ سقوط کرده و عمیق ترین سطح « ترس شدید (Extreme Fear) » را در تاریخ ثبت خود نشان میدهد؛ وضعیتی که از سال ۲۰۱۸ تاکنون تنها سه بار رخ داده است. این شاخص که احساسات کلی بازار رمزارزها را از طریق نوسانات، حجم معاملات، روندهای اجتماعی و جستجوها اندازه گیری می کند، اکنون در منطقه ای قرار دارد که نشان دهنده وحشت گسترده، فشار فروش سنگین و تسلیم سرمایه گذاران است. با ریزش اخیر بیت کوین (BTC) و پاک شدن سودهای آخر هفته، پرسش کلیدی پیش روی معامله گران این است: آیا این سطح تاریخی سیگنال بازگشت قوی و فرصت خرید طلایی به شمار میرود یا هشداری برای تداوم ریزش و بحران عمیقتر بازار است؟
شاخص ترس و طمع: نقشه برداری احساسات بازار رمزارز
شاخص ترس و طمع چیست و چگونه محاسبه میشود؟
شاخص ترس و طمع، ابزاری عددی از ۰ تا ۱۰۰ است که احساسات حاکم بر بازار رمزارزها را نشان میدهد؛ ۰ یعنی ترس شدید و ۱۰۰ طمع افراطی. این شاخص ابتدا توسط Alternative.me ارائه شد و اکنون CoinMarketCap نیز نسخه ای مشابه دارد. محاسبه آن بر پایه میانگین وزنی مؤلفه هایی مانند نوسانات (۲۵ درصد)، حجم و مومنتوم بازار (۲۵ درصد)، فعالیت شبکه های اجتماعی، دامیننس بیت کوین (BTC.D)، روندهای گوگل و گاهی نظرسنجی ها انجام میشود. این ترکیب، تصویری دقیق از روانشناسی بازار ترسیم میکند.
تفسیر بازه های عددی و معنای آن ها
- ۰-۲۴: ترس شدید؛ وحشت عمومی، فروش هیجانی و کاهش شدید اعتماد که اغلب نشانه احتمالی کف قیمتی است.
- ۲۵-۴۹: ترس؛ احتیاط و نگرانی حاکم است.
- ۵۰: خنثی؛ تعادل بین خرید و فروش.۵۱-۷۴: طمع؛ خوش بینی و افزایش ریسک پذیری.
- ۷۵-۱۰۰: طمع شدید؛ فومو (FOMO) فراگیر و معمولاً پیش درآمد اصلاح.
عدد ۵: چه پیامیبرای بازار دارد؟
- عدد ۵ در پایین ترین نقطه ترس شدید قرار دارد و نشان دهنده وحشت گسترده، فشار فروش سنگین و تسلیم سرمایهگذاران است.
- چنین سطوحی بهندرت رخ میدهد و طبق Alternative.me و Forbes اغلب با فروش هیجانی شدید همراه است.
- این وضعیت، سرمایه گذاران را به ارزیابی فرصت خرید در میان وحشت دعوت می کند، هرچند تصمیم گیری نباید تنها بر اساس آن باشد.
عدد ۵ در شاخص ترس و طمع: کف قیمتی یا ادامه سقوط؟

سقوط نادر به عدد ۵ در فوریه ۲۰۲۶
در فوریه ۲۰۲۶ شاخص ترس و طمع به عدد ۵ رسید؛ سطحی بسیار نادر که طبق CoinDesk با لیکوئید شدن یک نهنگ ۶۱ میلیون دلاری همراه بود. طبق گزارشها، این پایین ترین سطح از سال ۲۰۱۸ تاکنون بوده که تنها سه بار رخ داده است. Cointelegraph نیز یادآوری میکند که سطوح مشابه در ۲۰۱۹ و ۲۰۲۲ با فشار فروش شدید و وحشت گسترده بازار همراه بوده اند. این عدد نشان دهنده تسلیم سرمایه گذاران خرد و اشباع فروش عمیق است و پرسش اصلی را مطرح می کند: آیا پایان ریزش نزدیک است یا سقوط بیشتری در راه؟
عملکرد تاریخی و سیگنال های دوگانه
- Yahoo Finance نشان می دهد وقتی شاخص به زیر ۱۰ رفته است، بازده میانه ماه های بعدی مثبت بوده، اما نتایج پراکنده اند؛ برخی بازگشت سریع و برخی ادامه افت شدید داشته اند.
- Bloomingbit نیز تأکید دارد که عدد ۵ می تواند هم نشانه کف قیمتی باشد و هم بخشی از اصلاح عمیق تر.
- این سطح اغلب نزدیک نقاط اشباع فروش ظاهر شده و فرصت های خرید جذابی ایجاد کرده، اما به تنهایی سیگنال قطعی خرید نیست و نیاز به بررسی عوامل کلان دارد.
رفتار سرمایه گذاران حرفهای در دل ترس شدید بازار

اسمارت مانی در حال انباشت: الگویی تکرارشونده
در شرایط ترس شدید، تفاوت رفتار سرمایه گذاران خرد و حرفه ای برجسته میشود. در فوریه ۲۰۲۶ دارندگان بلندمدت بیت کوین (BTC) فروش را متوقف و انباشت را آغاز کردند. گزارشها از سویی توضیح می دهد که « اسمارت مانی (Smart Money) » معمولاً در فازهای وحشت وارد بازار می شود؛ جایی که قیمت ها با تخفیف عرضه شده و رقابت خریداران خرد کم است. بررسیها نیز نشان میدهد در سه دوره قبلی Extreme Fear، ورود سرمایه های بزرگ اغلب پیش از بازگشت قیمتی رخ داده و به عنوان سیگنال بهبود عمل کرده است.
استراتژی های هوشمندانه حرفهای ها در بحران
- خرید پلهای (DCA): تخصیص تدریجی سرمایه برای کاهش میانگین هزینه دلاری و پرهیز از تصمیم احساسی.
- مدیریت ریسک (Risk Management): محدود کردن حجم سرمایه درگیر برای تحمل نوسانات شدید.
- دادههای آنچین (on-chain): رصد انباشت نهنگ ها و کاهش فشار فروش برای تصمیم گیری دقیق.
- اجتناب از اهرم: کاهش ریسک لیکوئیدیشن در بازار نزولی.
انباشت حرفه ای ها بازگشت فوری را تضمین نمیکند، اما اغلب نشانه کاهش فشار فروش و پایه گذاری برای بهبود آتی قیمتها است.
آیا اکنون زمان مناسب خرید بیت کوین است؟ بررسی فرصت ها و ریسک ها
سیگنال خرید در اوج وحشت بازار
سقوط شاخص ترس و طمع به ترس شدید، بحث « سیگنال خرید » را داغ کرده است. این سطح معمولاً با اشباع فروش همراه بوده و در تاریخ بیت کوین نقاط جذابی برای ورود ایجاد کرده است. با این حال، منابع تحلیلی به ریسک های کلان مانند سیاست های پولی انقباضی و نوسانات جهانی اشاره میکنند که میتوانند ریزش را طولانی کنند. در چنین شرایطی توصیه شده تا از استراتژی DCA استفاده شود تا از ورود یک جای پرریسک اجتناب گردد.
فرصتهای نهفته در ترس شدید
- احتمال شکل گیری کف قیمتی به دلیل اشباع فروش گسترده.
- تخفیف قابل توجه قیمت نسبت به سقف های تاریخی.
- افزایش انباشت توسط دارندگان بلندمدت.
ریسکهای جدی پیش رو
- ادامه فشار فروش و روند نزولی کوتاه مدت.
- شرایط نامساعد اقتصاد کلان جهانی.
- کاهش نقدینگی و تشدید نوسانات. (بیشتر بخوانید: چگونه از ریزش بازار کریپتو سود ببریم؟)
طبق گزارشها، سرمایه گذاران خرد خرید را شروع کرده اند، اما بازگشت پایدار نیازمند ورود بازیگران بزرگ است. شاخص ترس و طمع تنها ابزار کمکی است و تصمیم گیری باید با تحلیل تکنیکال، بنیادی (فاندامنتال) و داده های آن چین همراه باشد.
جمع بندی: ترس شدید، فرصتی پنهان یا تله نهایی؟

رسیدن شاخص ترس و طمع به عدد ۵، اوج وحشت بازار را نشان میدهد؛ وضعیتی نادر که از سال ۲۰۱۸ تاکنون تنها چند بار رخ داده و اغلب در نزدیکی کف های قیمتی تاریخی بیت کوین ظاهر شده است. با این حال، همان طور که داده های گذشته تأیید می کنند، بازگشت سریع قیمت تضمینی نیست و برخی دوره ها با ادامه ریزش همراه بوده اند. در چنین شرایطی، سرمایه گذاران حرفه ای معمولاً با استراتژی میانگین هزینه دلاری، مدیریت دقیق ریسک و رصد داده های درونزنجیرهای وارد میشوند تا از تصمیمات احساسی دوری کنند. شاخص ترس و طمع سیگنال قدرتمندی است، اما تصمیم نهایی باید بر پایه تحلیل چندجانبه تکنیکال، بنیادی و کلان اقتصادی گرفته شود تا فرصت واقعی از تله احتمالی تمایز یابد.
شاخص ترس و طمع چیست؟
شاخص ترس و طمع ابزاری عددی از ۰ تا ۱۰۰ است که احساسات حاکم بر بازار رمزارزها را اندازهگیری میکند. عدد ۰ نشاندهنده ترس شدید و عدد ۱۰۰ نشاندهنده طمع افراطی است.
عدد ۵ در شاخص ترس و طمع به چه معناست؟
عدد ۵ در پایینترین محدوده ترس شدید قرار دارد و نشاندهنده وحشت گسترده، فشار فروش سنگین و تسلیم سرمایهگذاران خرد است. این سطح از سال ۲۰۱۸ تاکنون تنها سه بار رخ داده است.
آیا ترس شدید در بازار سیگنال خرید بیت کوین است؟
ترس شدید اغلب در نزدیکی کفهای قیمتی ظاهر شده، اما بهتنهایی سیگنال قطعی خرید نیست. تصمیمگیری باید با تحلیل تکنیکال، بنیادی و دادههای آنچین همراه باشد.
استراتژی مناسب سرمایهگذاری در زمان ترس شدید بازار چیست؟
سرمایهگذاران حرفهای معمولاً از استراتژی خرید پلهای (DCA)، مدیریت دقیق ریسک، رصد دادههای درونزنجیرهای و اجتناب از اهرم بالا استفاده میکنند.