بیت تورنت (BitTorrent) با نماد BTT، توکن کاربردی اکوسیستم بیتتورنت است. این توکن در ارزینجا و برخی صرافیهای دیگر با نماد BTTC فهرست میشود. بیتتورنت یکی از قدیمی‌ترین و پرکاربردترین پروتکل‌های اشتراک فایل نظیربه‌نظیر (P2P) در جهان است. شرکت سازندهٔ آن در سال ۲۰۱۸ به مالکیت شبکهٔ ترون (TRX) و جاستین سان درآمد. توکن BTT برای تشویق کاربران به اشتراک‌گذاری فایل، اجاره دادن فضای ذخیرهسازی و پرداخت کارمزد در زنجیرهٔ BitTorrent Chain ساخته شد. در این صفحه تاریخچه، کاربردها، توکنومیک، تغییرات مهم ۲۰۲۵ و ۲۰۲۶ و روش خرید بیت تورنت در ارزینجا را مرور می‌کنیم.
وضعیت معامله در ارزینجا (مهر ۱۴۰۵): خرید و فروش آنی بیت تورنت (BTTC) در ارزینجا فعال است. واریز و برداشت این توکن به کیف پول خارجی و معامله در بازار حرفه‌ای فعلاً فعال نیست. پیش از هر انتقال، وضعیت به‌روز را در صفحهٔ بازار ارزینجا ببینید.
بیت تورنت چیست؟
پروتکل بیتتورنت را برام کوهن در سال ۲۰۰۱ طراحی کرد. در این پروتکل فایل‌ها به‌جای یک سرور مرکزی، بهصورت تکه‌تکه از رایانهٔ کاربران دیگر دانلود می‌شوند. هر کسی که فایلی را دانلود کرده، همزمان می‌تواند آن را برای دیگران «سید» (Seed) کند. نرم‌افزارهای BitTorrent و µTorrent محبوب‌ترین کلاینت‌های این پروتکل‌اند. طبق اعلام پروژه، این دو کلاینت بیش از ۱۰۰ میلیون کاربر فعال دارند و روی بیش از یک میلیارد دستگاه نصب شده‌اند.
مشکل قدیمی این شبکه بی‌انگیزگی کاربران بود. بیشتر کاربران پس از پایان دانلود، اشتراک‌گذاری را متوقف می‌کردند و سرعت شبکه پایین می‌آمد. توکن BTT برای حل همین مشکل طراحی شد: کسی که فایل را به اشتراک می‌گذارد یا فضای ذخیرهسازی اجاره می‌دهد، BTT دریافت می‌کند. کسی هم که سرعت بیشتر می‌خواهد، BTT می‌پردازد.
تاریخچهٔ بیت تورنت؛ از خرید توسط ترون تا عرضهٔ توکن
در میانهٔ سال ۲۰۱۸ (تیر ۱۳۹۷)، شبکهٔ ترون به رهبری جاستین سان شرکت BitTorrent Inc. را حدود ۱۴۰ میلیون دلار خرید. نام این شرکت بعدها به Rainberry Inc. تغییر کرد. پروژهٔ توکن ابتدا با نام «Project Atlas» معرفی شد و در ژانویهٔ ۲۰۱۹ (بهمن ۱۳۹۷) فروش اولیهٔ BTT در Binance Launchpad برگزار شد. در این فروش حدود ۵۹.۴ میلیارد BTT به ارزش تقریبی ۷.۱ میلیون دلار در کمتر از ۱۵ دقیقه فروخته شد.
BTT در ابتدا یک توکن TRC-10 روی بلاکچین ترون با عرضهٔ کل ۹۹۰ میلیارد واحد بود. در سال‌های بعد، اکوسیستم با محصولاتی مثل BitTorrent Speed، سیستم فایل غیرمتمرکز BTFS و در نهایت زنجیرهٔ BitTorrent Chain گسترش یافت.
BTT و BTTC چه تفاوتی دارند؟
این نام‌ها گاهی باعث سردرگمی می‌شوند. به‌طور خلاصه:
- BTT: نام رسمی توکن بیت تورنت است. نسخهٔ فعلی آن بعد از تغییر واحد در دسامبر ۲۰۲۱ ساخته شد و در سایت‌هایی مثل CoinMarketCap با عنوان «BitTorrent [New]» شناخته میشود.
- BTTC: مخفف BitTorrent Chain، یعنی بلاکچین اختصاصی این اکوسیستم است. BTT توکن بومی این زنجیره است و کارمزد تراکنش‌ها با آن پرداخت میشود. برخی صرافی‌ها، از جمله ارزینجا، همین توکن جدید BTT را با نماد BTTC فهرست میکنند.
- BTTOLD: نامی که پس از تغییر واحد به توکن قدیمی TRC-10 داده شد.
پس وقتی در ارزینجا «بیت تورنت (BTTC)» را می‌خرید، همان توکن جدید BTT را با عرضهٔ ۹۹۰ تریلیونی معامله می‌کنید.
تغییر واحد BTT در سال ۲۰۲۱
در ۱۲ دسامبر ۲۰۲۱ (۲۱ آذر ۱۴۰۰)، همزمان با راهاندازی شبکهٔ اصلی BitTorrent Chain، برنامهٔ تغییر واحد (Redenomination) اجرا شد. در این برنامه:
- هر ۱ واحد BTT قدیمی با ۱۰۰۰ واحد BTT جدید تعویض شد و ارزش بازار کل ثابت ماند.
- عرضهٔ کل از ۹۹۰ میلیارد به ۹۹۰ تریلیون (۹۹۰,۰۰۰,۰۰۰,۰۰۰,۰۰۰) واحد رسید.
- استاندارد توکن روی ترون از TRC-10 به TRC-20 تغییر کرد و توکن جدید به زنجیرهٔ BTTC نگاشت شد.
- توکن قدیمی BTTOLD نام گرفت و صرافی‌ها و کیف پول‌ها برای انجام تعویض مهلت داشتند.
به همین دلیل قیمت هر واحد BTT بسیار کوچک است و با چند صفر بعد از اعشار نمایش داده میشود. این قیمت پایین به معنای ارزان بودن پروژه نیست. برای مقایسه باید ارزش بازار را دید، نه قیمت هر واحد.
کاربردهای توکن بیت تورنت
BTT در چند محصول اصلی این اکوسیستم کاربرد دارد.
BitTorrent Speed؛ پرداخت برای دانلود سریع‌تر
BitTorrent Speed قابلیتی در کلاینت‌های BitTorrent و µTorrent است. کاربری که سرعت بیشتر می‌خواهد، به‌طور خودکار به کاربران دیگر پیشنهاد BTT می‌دهد تا تکه‌های فایل را زودتر دریافت کند. کاربری هم که پس از دانلود فایل را سید می‌کند، می‌تواند BTT دریافت کند. هرچه اشتراک‌گذاری طولانی‌تر باشد، درآمد احتمالی بیشتر است. کاربرانی که از این قابلیت استفاده نمی‌کنند، همچنان میتوانند با کلاینت‌های معمولی دانلود کنند.
BTFS؛ ذخیرهسازی غیرمتمرکز فایل
BitTorrent File System یا BTFS یک سیستم ذخیرهسازی غیرمتمرکز است که از پروتکل IPFS انشعاب گرفته است. کاربران میتوانند فضای خالی هارد خود را به شبکه اجاره دهند و BTT بگیرند. کسانی هم که می‌خواهند فایل ذخیره کنند، هزینه را با BTT میپردازند. BTFS برخلاف IPFS امکان حذف فایل و رمزنگاری را بهصورت داخلی دارد و با بلاکچین ترون یکپارچه است. پروژه‌هایی مثل فایل کوین، استورج و آرویو در همین حوزهٔ ذخیرهسازی غیرمتمرکز رقیب BTFS به شمار می‌روند.
کارمزد و استیکینگ در BitTorrent Chain
BTT توکن بومی BitTorrent Chain است. کارمزد تراکنش‌ها و اجرای قراردادهای هوشمند در این زنجیره با BTT پرداخت میشود. اعتبارسنج‌ها هم برای امن نگه داشتن شبکه BTT استیک میکنند و پاداش می‌گیرند.
BitTorrent Chain (BTTC) چگونه کار می‌کند؟
BitTorrent Chain یک بلاکچین سازگار با ماشین مجازی اتریوم (EVM) با اجماع اثبات سهام (PoS) است. هدف اولیهٔ آن ارتباط میان چند بلاکچین بود: ترون، اتریوم و BNB Chain. کاربران می‌توانستند دارایی‌ها را از این شبکه‌ها به BTTC منتقل کنند و با کارمزد کم از آن‌ها استفاده کنند.
ارتقای BTTC 2.0 در سال ۲۰۲۵
در خرداد ۱۴۰۴ (مه و ژوئن ۲۰۲۵)، پروژه ارتقای BTTC 2.0 را اعلام کرد. طبق اعلام پروژه، تولید توکن پاداش در شبکه از اوایل ژوئن ۲۰۲۵ کاهش یافت و بازدهٔ سالانهٔ استیکینگ به ۶ درصد تنظیم شد. سیستم حاکمیتی جدید و مدل تقسیم درآمد با اعتبارسنج‌ها هم بخشی از این ارتقا بود.
تعطیلی پل BTTC در سال ۲۰۲۶
یکی از مهم‌ترین تغییرات اخیر، تعطیلی پل بین‌زنجیره‌ای BTTC است. طبق برنامهٔ اعلامشده، واریز به پل در ۱۳ ژوئن ۲۰۲۶ (۲۳ خرداد ۱۴۰۵) بسته شد و همهٔ برداشتها تا ۱۸ ژوئن ۲۰۲۶ (۲۸ خرداد ۱۴۰۵) انجام شد. در تیر ۱۴۰۵ جابهجایی حدود ۱۳.۳ میلیون دلار از پل، هشدار هک را در برخی شرکت‌های امنیتی فعال کرد. اما جاستین سان تأیید کرد این جابهجایی بخشی از برنامهٔ برنامه‌ریزی‌شدهٔ تعطیلی پل بوده و هک نبوده است. به گفتهٔ او، تمرکز تیم از این پس روی هوش مصنوعی غیرمتمرکز و نگهداری پروتکل بیتتورنت خواهد بود. پس اگر راهنمای قدیمی‌ای دربارهٔ انتقال BTT با پل رسمی BTTC دیدید، بدانید این سرویس دیگر فعال نیست.
توکنومیک بیت تورنت
اطلاعات کلیدی عرضهٔ BTT بر اساس دادههای CoinGecko و CoinMarketCap:
| شاخص | مقدار |
|---|---|
| نام و نماد | BitTorrent (BTT) — در ارزینجا: BTTC |
| عرضهٔ کل | حدود ۹۹۰ تریلیون واحد |
| عرضهٔ در گردش | حدود ۹۸۷ تریلیون واحد |
| استاندارد روی ترون | TRC-20 |
| شبکه‌های دیگر | BitTorrent Chain (توکن بومی)، اتریوم و BNB Smart Chain |
| اجماع زنجیرهٔ BTTC | اثبات سهام (PoS) |
آدرس قرارداد BTT روی ترون TAFjULxiVgT4qWk6UZwjqwZXTSaGaqnVp4 است و میتوانید آن را در اکسپلورر Tronscan بررسی کنید. تقریباً تمام عرضه در گردش است، پس فشار عرضهٔ ناشی از آزادسازی توکن‌های قفل‌شده در BTT کم است.
برنامهٔ بازخرید و سوزاندن BTT
بیتتورنت در سال ۲۰۲۶ یک برنامهٔ بلندمدت بازخرید و سوزاندن (Buyback and Burn) اعلام کرد. طبق این اعلام:
- درآمد سرویسهای غیرمتمرکز بیتتورنت هر فصل صرف خرید BTT از بازار میشود و توکن‌های خریداریشده برای همیشه سوزانده می‌شوند.
- نخستین دورهٔ بازخرید از فصل سوم ۲۰۲۶ شروع شد و نخستین سوزاندن برای اواسط اکتبر ۲۰۲۶ (نیمهٔ دوم مهر ۱۴۰۵) برنامه‌ریزی شده است.
- پس از هر سوزاندن، تعداد توکن‌های سوزانده‌شده و تراکنش‌های آن روی زنجیره منتشر میشود.
- پروژه انتظار دارد درآمد محصول هوش مصنوعی خود با نام BTTInferGrid هم به منابع بازخرید اضافه شود.
اثر واقعی این برنامه به حجم درآمد پروژه بستگی دارد. با عرضهٔ ۹۹۰ تریلیونی، سوزاندن باید بسیار بزرگ باشد تا اثر محسوسی روی عرضه بگذارد. پس پیش از تصمیم، گزارش‌های رسمی سوزاندن را دنبال کنید.
ارتباط بیت تورنت با اکوسیستم ترون
BTT یکی از توکن‌های اصلی اکوسیستم ترون است و در کنار پروژه‌هایی مثل جاست (JST)، سان (SUN) و APENFT به جاستین سان و تیم او وابسته است. این وابستگی دو طرف دارد. از یک سو، بیت تورنت از زیرساخت و جامعهٔ بزرگ ترون بهره می‌برد. از سوی دیگر، اخبار مربوط به جاستین سان و ترون معمولاً روی قیمت BTT هم اثر میگذارند.
نمونهٔ مهم این اخبار، پروندهٔ کمیسیون بورس و اوراق بهادار آمریکا (SEC) است. این نهاد در مارس ۲۰۲۳ علیه جاستین سان، بنیاد ترون، بنیاد بیتتورنت و Rainberry شکایت کرده بود. در مارس ۲۰۲۶ (اسفند ۱۴۰۴)، SEC توافقی را به دادگاه ارائه کرد. طبق این توافق، Rainberry ۱۰ میلیون دلار جریمه می‌پردازد و ادعاها علیه جاستین سان و دو بنیاد کنار گذاشته می‌شوند.
مزایا و ریسک‌های سرمایه‌گذاری در بیت تورنت
مزایا
- پشتوانهٔ یک برند شناخته‌شده که طبق اعلام پروژه بیش از ۱۰۰ میلیون کاربر فعال در کلاینت‌های BitTorrent و µTorrent دارد.
- کاربرد مشخص توکن در BitTorrent Speed، BTFS و کارمزد شبکهٔ BTTC.
- تقریباً تمام عرضه در گردش است و برنامهٔ بازخرید و سوزاندن اعلام شده است.
- نقدشوندگی خوب و فهرست شدن در صرافیهای بزرگ جهانی.
ریسک‌ها
- عرضهٔ بسیار بالا (حدود ۹۹۰ تریلیون واحد) که رشد قیمت هر واحد را دشوار می‌کند.
- تمرکز بالای تصمیم‌گیری در تیم ترون و جاستین سان.
- تعطیلی پل BTTC در ۲۰۲۶ و تغییر جهت پروژه به سمت هوش مصنوعی که هنوز نتیجه‌اش معلوم نیست.
- رقابت جدی در حوزهٔ ذخیرهسازی غیرمتمرکز و نوسان شدید قیمت، مثل بیشتر آلت‌کوین‌ها.
این مطالب توصیهٔ سرمایه‌گذاری نیست. پیش از خرید، تحقیق خودتان را انجام دهید و فقط بخشی از سرمایه را وارد کنید که توان از دست دادنش را دارید.
نکات مهم پیش از خرید بیت تورنت
چند نکتهٔ کاربردی که پیش از معاملهٔ BTT باید بدانید:
- نماد را درست تشخیص دهید: در برخی منابع قیمت BTTOLD (توکن قدیمی) هنوز نمایش داده میشود. قیمت‌ها و نمودارها را با توکن جدید BTT مقایسه کنید، نه نسخهٔ قدیمی.
- به قیمت واحد فریب نخورید: قیمت هر واحد BTT بسیار کوچک است، چون عرضهٔ آن حدود ۹۹۰ تریلیون واحد است. رسیدن قیمت هر واحد به یک سنت یعنی ارزش بازاری نزدیک به ۱۰ تریلیون دلار که با واقعیت بازار فاصلهٔ زیادی دارد.
- اخبار رسمی را دنبال کنید: رویدادهایی مثل گزارش‌های سوزاندن، ارتقای شبکه یا تعطیلی سرویس‌ها مثل پل BTTC را فقط از کانال‌های رسمی پروژه بپذیرید.
- مراقب کلاهبرداری باشید: پیام‌هایی که وعدهٔ ایردراپ یا تعویض توکن قدیمی را میدهند و کلید خصوصی یا عبارت بازیابی شما را می‌خواهند، تقریباً همیشه کلاهبرداری‌اند.
- مدیریت ریسک: BTT مثل بیشتر آلت‌کوین‌ها نوسان زیادی دارد. سهم آن را در سبد خود محدود نگه دارید و در کنار داراییهای باثبات‌تر نگهداری کنید.
نحوهٔ خرید بیت تورنت از ارزینجا
خرید آنی بیت تورنت (BTTC) در ارزینجا با تومان ممکن است. مراحل کار:
- در ارزینجا ثبتنام کنید و احراز هویت را کامل کنید.
- حساب خود را با تومان شارژ کنید. راهنمای آن در واریز تومان آمده است.
- از بخش خرید و فروش آنی، بیت تورنت را انتخاب کنید، مبلغ را وارد کنید و سفارش را تأیید کنید.
- BTTC خریداریشده در کیف پول ارزینجای شما نگهداری میشود و هر زمان بخواهید میتوانید آن را بهصورت آنی بفروشید.
برای آشنایی با هزینه‌ها، صفحهٔ کارمزدها را ببینید. چون واریز و برداشت BTTC در ارزینجا فعلاً بسته است (مهر ۱۴۰۵)، نمی‌توانید این توکن را از کیف پول خارجی به حساب ارزینجا بفرستید یا از آن برداشت کنید. خرید و فروش آنی داخل حساب برقرار است.
نگهداری بیت تورنت؛ کدام شبکه و کیف پول؟
BTT روی چند شبکه وجود دارد: ترون (TRC-20)، BitTorrent Chain، اتریوم و BNB Smart Chain. هنگام انتقال، شبکهٔ مبدأ و مقصد باید یکی باشند. اگر توکن را در شبکهٔ اشتباه بفرستید، ممکن است از دست برود. کیف پول‌های سازگار با ترون، مثل TronLink، رایج‌ترین گزینه برای نگهداری BTT هستند. نسخهٔ BTT روی شبکه‌های دیگر قبلاً از راه پل رسمی BTTC منتقل می‌شد. با تعطیلی این پل در ژوئن ۲۰۲۶، جاستین سان اعلام کرد جابهجایی داراییهای پل از راه صرافیهای متمرکز همکار انجام میشود.
جمع‌بندی
بیت تورنت (BTT/BTTC) توکن یکی از شناخته‌شده‌ترین پروتکل‌های اشتراک فایل است. این توکن بعد از خرید بیتتورنت توسط ترون ساخته شد. کاربردهای اصلی آن پرداخت در BitTorrent Speed، ذخیرهسازی غیرمتمرکز در BTFS و کارمزد شبکهٔ BitTorrent Chain است. تغییر واحد ۱ به ۱۰۰۰ در سال ۲۰۲۱، ارتقای BTTC 2.0 در ۲۰۲۵، تعطیلی پل BTTC و برنامهٔ بازخرید و سوزاندن در ۲۰۲۶ مهم‌ترین تحولات این پروژه‌اند. برای اطلاعات رسمی به سایت رسمی BitTorrent Chain و برای دادههای بازار به صفحهٔ بیت تورنت در CoinGecko مراجعه کنید. اگر قصد خرید دارید، میتوانید BTTC را بهصورت آنی در ارزینجا معامله کنید. برای مقایسه با ارزهای دیگر، صفحه‌های بیت کوین و USDD را هم ببینید.