بلور (Blur) با نماد BLUR توکن حاکمیتی بازار NFT «بلور» روی شبکهٔ اتریوم است. بلور در سال ۲۰۲۲ برای معامله‌گران حرفه‌ای NFT ساخته شد و در اوج خود، در مارس ۲۰۲۳، بیش از ۷۰ درصد حجم معاملات NFT اتریوم را در دست داشت. اما وضعیت امروز آن خیلی فرق کرده است. تیم بلور در مهر ۱۴۰۵ (اکتبر ۲۰۲۶) اعلام کرد که وب‌سایت این بازار در ۲۱ آبان ۱۴۰۵ (۱۲ نوامبر ۲۰۲۶) بسته میشود. در این صفحه می‌خوانید بلور چیست، توکن BLUR چه کاری میکند، چه اتفاقی برای پروژه افتاده و پیش از خرید BLUR باید به چه نکته‌هایی توجه کنید.
یادداشت وضعیت (۵ آبان ۱۴۰۵): در ارزینجا خرید آنی و واریز BLUR فعال است، اما برداشت BLUR فعلاً بسته است و بازار حرفه‌ای هم برای این ارز فعال نیست. پیش از هر معامله، وضعیت لحظهای را در صفحهٔ معامله ببینید.
بلور چیست؟
بلور یک بازار و گردآورندهٔ (Aggregator) NFT روی اتریوم است. کاربر در آن می‌تواند قیمت یک کلکسیون را هم‌زمان در چند بازار ببیند، چند NFT را با یک تراکنش بخرد و پیشنهاد خرید جمعی (Collection Bid) ثبت کند. تمرکز بلور از اول روی معامله‌گران پرحجم بود، نه خریداران گاه‌به‌گاه. سرعت، نمودارهای لحظهای و ابزارهای حرفه‌ای مهم‌ترین تفاوت آن با بازارهای قدیمی‌تر مثل OpenSea بودند.
بلور کارمزد معامله از کاربران نمی‌گرفت. همین سیاست، همراه با پاداش‌های توکنی، حجم زیادی را به آن کشاند. اما همین تصمیم باعث شد پروتکل از معاملات درآمدی نداشته باشد. طبق داده‌های Token Terminal که کوین‌دسک نقل کرده، درآمد پروتکل در سه سال گذشته صفر بوده است.
بازار بلور چطور کار می‌کرد؟
بلور برای معامله‌گرانی ساخته شد که روزانه ده‌ها یا صدها NFT می‌خرند و می‌فروشند. برای همین چند ابزار در آن بود که در بازارهای معمولی کمتر دیده می‌شد. معامله‌ها مستقیم با کیف پول کاربر و روی زنجیرهٔ اتریوم انجام می‌شد و بلور دارایی کاربران را نگه نمی‌داشت.
گردآوری سفارش‌ها و خرید دسته‌ای
بلور فهرست فروش NFTها را از چند بازار در یک صفحه جمع می‌کرد. کاربر می‌توانست ارزان‌ترین موارد یک کلکسیون را انتخاب کند و همه را با یک تراکنش بخرد. این کار در زمان صرفه‌جویی می‌کرد و هزینهٔ کارمزد شبکه (گس) را هم نسبت به چند تراکنش جداگانه کم می‌کرد.
پیشنهاد خرید جمعی و Blur Pool
در بلور می‌شد برای کل یک کلکسیون پیشنهاد خرید (Bid) گذاشت، نه فقط برای یک NFT خاص. فروشنده‌ها هم می‌توانستند NFT خود را فوراً به بالاترین پیشنهاد بفروشند. پول این پیشنهادها در Blur Pool نگه داشته می‌شد که قراردادی برای سپردن ETH است. ثبت پیشنهاد و فراهم کردن نقدینگی بخش مهمی از برنامه‌های پاداش بلور بود.
پاداش‌ها و فصل‌های ایردراپ
بلور توکن BLUR را در چند «فصل» به کاربران فعال پاداش داد. معیار پاداش، فعالیت در فهرست کردن NFT، ثبت پیشنهاد و وفاداری به بازار بود. این روش در کوتاه‌مدت حجم را بسیار بالا برد، ولی بخش بزرگی از این حجم از معامله‌هایی بود که فقط برای گرفتن پاداش انجام می‌شد. با کم شدن پاداش‌ها، حجم واقعی هم پایین آمد.
توکن BLUR روی کدام شبکه است؟
BLUR یک توکن استاندارد ERC-20 روی شبکهٔ اصلی اتریوم است. برای جابه‌جایی آن به کیف پولی نیاز دارید که از اتریوم پشتیبانی کند، و کارمزد هر تراکنش با اتر پرداخت میشود. پیش از هر انتقال، شبکه را درست انتخاب کنید و آدرس قرارداد را فقط از منابع رسمی مثل CoinGecko یا CoinMarketCap بگیرید. ارسال توکن روی شبکهٔ اشتباه ممکن است باعث از دست رفتن دارایی شود. با این حال، در حال حاضر برداشت BLUR از ارزینجا بسته است.
تاریخچه و تیم سازندهٔ بلور
بنیانگذار بلور فردی به نام Tieshun Roquerre است که در فضای کریپتو با لقب Pacman شناخته میشود. (در بعضی متن‌ها این دو اسم به اشتباه دو نفر معرفی شده‌اند.) بلور در اوایل سال ۲۰۲۲ با ۱۱ میلیون دلار سرمایهٔ اولیه به رهبری صندوق Paradigm معرفی شد. همین صندوق در پروژهٔ قبلی بنیان‌گذاران، یعنی Namebase، هم سرمایه‌گذاری کرده بود. نسخهٔ عمومی بازار در اکتبر ۲۰۲۲ راه افتاد.
رویدادهای مهم
- اکتبر ۲۰۲۲: راه‌اندازی عمومی بازار بلور.
- ۱۴ فوریهٔ ۲۰۲۳: عرضهٔ توکن BLUR و ایردراپ حدود ۳۶۰ میلیون توکن به کاربران اولیه.
- مارس ۲۰۲۳: اوج حجم ماهانه، حدود ۱٫۴۳ میلیارد دلار، و سهم بیش از ۷۰ درصدی از معاملات NFT اتریوم.
- ۲۰۲۳: معرفی Blend، پروتکل وام با وثیقهٔ NFT.
- ۲۰۲۴: راه‌اندازی شبکهٔ لایهٔ دوم بلست (Blast) به دست همان تیم.
- مارس ۲۰۲۶: حجم ماهانهٔ بلور به کمتر از ۷ میلیون دلار رسید، یعنی بیش از ۹۹٫۵ درصد کمتر از اوج.
- مهر ۱۴۰۵ (اکتبر ۲۰۲۶): اعلام تعطیلی بلست و چند روز بعد اعلام بسته شدن وب‌سایت بلور.
اخبار مهم: بسته شدن وب‌سایت بلور در آبان ۱۴۰۵
بلور در ۱۲ اکتبر ۲۰۲۶ (۲۰ مهر ۱۴۰۵) در حساب رسمی خود اعلام کرد که رابط کاربری وب‌سایت در ۱۲ نوامبر ۲۰۲۶ (۲۱ آبان ۱۴۰۵) کنار گذاشته میشود. نکته‌های اصلی این اعلامیه:
- قراردادهای هوشمند بازار روی اتریوم فعال میمانند. یعنی خود پروتکل از کار نمی‌افتد، ولی سایتی که بیشتر کاربران با آن کار می‌کردند بسته میشود.
- Blend از همان تاریخ وام تازه تطبیق نمیدهد. وامگیرندهها باید پیش از این تاریخ بدهی خود را تسویه کنند، وگرنه وامشان نکول میشود.
- تیم بلور گفته بعد از بسته شدن سایت ابزار جداگانهای فقط برای برداشت دارایی‌های باقی‌مانده ارائه میکند.
- کنترل «سوئیچ کارمزد» همچنان در دست دارندگان BLUR می‌ماند.
بلور برخلاف بلست دلیل این تصمیم را رسماً توضیح نداده است. بلست در ۲ اکتبر ۲۰۲۶ تعطیلی خود را اعلام کرده و دلیلش را بیشتر بودن هزینه‌ها از درآمد گفته بود. ارزش دارایی‌های بلست از بیش از ۲ میلیارد دلار به حدود ۳۲ میلیون دلار رسیده بود. بعد از اعلام خبر، قیمت BLUR در یک روز بیش از ۲۰ درصد افت کرد و به حدود ۰٫۰۱۵ دلار رسید.
توکن BLUR چه کاربردی دارد؟
BLUR یک توکن ERC-20 روی اتریوم است و کاربرد اصلی آن حاکمیت است. دارندگان آن میتوانند دربارهٔ پیشنهادهای پروتکل رأی بدهند، و مهم‌ترین آن‌ها روشن کردن سوئیچ کارمزد است. BLUR در بازار کارکرد پرداختی نداشت. معامله‌های NFT با اتر یا Blur Pool (نسخهٔ قفل‌شدهٔ ETH برای پیشنهادها) انجام می‌شد.
سوئیچ کارمزد چیست؟
سوئیچ کارمزد (Fee Switch) گزینهای در پروتکل است که اگر با رأی دارندگان BLUR فعال شود، بازار از معاملات کارمزد می‌گیرد. این سوئیچ هیچ‌وقت درآمد قابل‌توجهی نساخت. حالا که سایت بسته میشود و حجم معاملات تقریباً صفر شده، فعال کردن آن هم در عمل درآمدی ایجاد نمی‌کند. بنابراین نباید آن را پشتوانهٔ ارزش توکن دانست.
توکنومیکس بلور
عرضهٔ کل BLUR ۳ میلیارد توکن است که همه در زمان راه‌اندازی ساخته شدند و به‌تدریج و طی حدود چهار تا پنج سال آزاد میشوند. سهم هر گروه از عرضهٔ کل:
| گروه | سهم از عرضه | توضیح |
|---|---|---|
| خزانه و جامعه | ۵۱٪ | شامل ۱۲٪ ایردراپ (حدود ۳۶۰ میلیون توکن) و ۳۹٪ خزانهٔ جامعه برای مشوق‌ها و کمک‌های مالی |
| مشارکت‌کنندگان اصلی | ۲۹٪ | آزادسازی تدریجی طی چهار سال |
| سرمایه‌گذاران | ۱۹٪ | آزادسازی تدریجی طی چهار سال |
| مشاوران | ۱٪ | آزادسازی تدریجی |
آزادسازی تا فوریهٔ ۲۰۲۷
آخرین آزادسازی سهم تیم و سرمایه‌گذاران در فوریهٔ ۲۰۲۷ (بهمن ۱۴۰۵) است. پس تا آن زمان توکن تازه وارد بازار میشود. وقتی خود پروژه در حال کنار گذاشتن سایتش است، این عرضهٔ تازه می‌تواند فشار فروش بیشتری بسازد.
Blend؛ پروتکل وام NFT بلور
Blend یک بازار وام همتا به همتا است که در آن NFT بهعنوان وثیقه گذاشته میشود. این پروتکل را بلور با همکاری Paradigm ساخت. وام‌ها سررسید ثابت نداشتند و وام‌دهنده هر زمان می‌توانست بازپرداخت را درخواست کند. Blend امکان «خرید حالا، پرداخت بعداً» را هم برای NFTها فراهم کرد. بر اساس اعلام رسمی، Blend از ۲۱ آبان ۱۴۰۵ وام تازه تطبیق نمیدهد. کاربرانی که وام باز دارند باید پیش از این تاریخ آن را ببندند.
ارتباط بلور و شبکهٔ بلست
بلست یک شبکهٔ لایهٔ دوم اتریوم بود که Pacman و تیم بلور ساختند. بلست با بازدهی داخلی ETH و استیبل‌کوین‌ها و با برنامه‌های پاداش، در اوج خود بیش از ۲ میلیارد دلار دارایی جذب کرد. بلور هم بخشی از برنامه‌های خود را به بلست برد. در مهر ۱۴۰۵ بلست تعطیلی خود را اعلام کرد و مهلت برداشت عادی کاربرانش ۴ آبان ۱۴۰۵ (۲۶ اکتبر ۲۰۲۶) بود. تعطیلی دو پروژهٔ یک تیم در فاصلهٔ چند روز، اعتماد بازار به آیندهٔ BLUR را به‌شدت کم کرده است.
مقایسهٔ بلور با رقبا
بلور در دورهٔ اوج خود با چند بازار NFT رقابت می‌کرد. بعضی از آن‌ها هم توکن دارند:
- لوکس ریر (LOOKS): بازار NFT اتریوم با مدل پاداش توکنی که پیش از بلور جنگ مشوق‌ها را شروع کرد.
- ایکس ۲ وای ۲ (X2Y2): بازار NFT دیگری روی اتریوم با کارمزد کم.
- ریریبل (RARI): بازار و پروتکل NFT با حاکمیت جامعه.
- مجیک ایدن (ME): بازار چندزنجیره‌ای NFT که از سولانا شروع کرد.
مزیت اصلی بلور سرعت، ابزارهای حرفه‌ای و نبود کارمزد بود. ولی بیشتر حجم آن از معامله‌گرانی می‌آمد که دنبال پاداش ایردراپ بودند. با کم شدن پاداش‌ها و رکود کلی بازار NFT، حجم بلور هم به‌شدت پایین آمد.
روند قیمت BLUR از عرضه تا امروز
قیمت BLUR از همان روز عرضه نوسان شدیدی داشت. در ۱۴ فوریهٔ ۲۰۲۳، هم‌زمان با آزاد شدن ایردراپ، قیمت در مدت کوتاهی تا حدود ۵ دلار بالا رفت و بعد با فروش گستردهٔ دریافت‌کنندگان ایردراپ تا حدود ۰٫۷۸ دلار پایین آمد، یعنی بیش از ۸۴ درصد افت. در آن زمان فقط حدود ۱۲ درصد عرضه در گردش بود و ۸۸ درصد قفل بود.
در سال‌های بعد، با آزاد شدن تدریجی توکنها، کم شدن پاداش‌ها و رکود بازار NFT، روند کلی قیمت نزولی بود. بعد از اعلام بسته شدن وب‌سایت در مهر ۱۴۰۵، BLUR به حدود ۰٫۰۱۳ تا ۰٫۰۱۵ دلار رسید. منابع مختلف افت روزانه‌ای بین ۱۶ تا ۲۹ درصد گزارش کردند. قیمت لحظهای را همیشه در صفحهٔ معامله یا سایت‌های داده مثل CoinGecko ببینید، چون عددهای این متن فقط تصویری از گذشته‌اند.
مزایا و معایب BLUR
نقاط قوت
- سابقهٔ بزرگ‌ترین بازار NFT اتریوم و بیش از ۷٫۴ میلیارد دلار حجم معاملات در طول عمر.
- قراردادهای هوشمند روی زنجیره فعال میمانند.
- عرضهٔ کل ثابت و مشخص (۳ میلیارد توکن).
نقاط ضعف و ریسک‌ها
- بسته شدن وب‌سایت و توقف وام‌های تازهٔ Blend در آبان ۱۴۰۵.
- درآمد صفر پروتکل از معاملات، و ارزش اقتصادی تقریباً صفرِ سوئیچ کارمزد در وضعیت فعلی.
- ادامهٔ آزادسازی توکن تا فوریهٔ ۲۰۲۷.
- محدودیت‌هایی که برخی صرافی‌های جهانی در ۲۰۲۶ برای BLUR گذاشتند، مثل برچسب نظارت و حذف معاملات مارجین.
- نوسان بسیار شدید قیمت و نقدشوندگی کم.
نکته‌های مهم پیش از خرید بلور
BLUR امروز توکن پروژه‌ای است که در حال جمع کردن محصول اصلی خود است. اگر قصد خرید دارید، این موارد را بسنجید:
- خبرهای پروژه: اطلاعیه‌های رسمی بلور دربارهٔ ابزار برداشت و آیندهٔ پروتکل را دنبال کنید.
- برنامهٔ آزادسازی: تا بهمن ۱۴۰۵ توکن تازه وارد بازار میشود.
- اندازهٔ سرمایه: فقط مبلغی را وارد کنید که از دست دادن آن آسیبی به شما نزند.
- وضعیت برداشت: برداشت BLUR از ارزینجا فعلاً بسته است. اگر قصد انتقال به کیف پول شخصی دارید، این را در نظر بگیرید.
بسته شدن رابط کاربری به این معنا نیست که توکن فوراً از بازار حذف میشود. اما وقتی محصول اصلی پروژه کنار گذاشته میشود، کاربرد و تقاضای توکن هم معمولاً کم میشود. ممکن است صرافی‌های جهانی دربارهٔ ادامهٔ فهرست BLUR تصمیم تازه‌ای بگیرند، و همین روی نقدشوندگی آن اثر می‌گذارد. پس پیش از هر خرید، اخبار تازه و تصمیم‌های رسمی تیم بلور را از حساب رسمی پروژه دنبال کنید و به شایعه‌ها اعتماد نکنید.
این متن توصیهٔ سرمایه‌گذاری نیست و فقط برای آشنایی با پروژه نوشته شده است.
نحوهٔ خرید بلور از ارزینجا
در ارزینجا می‌توانید BLUR را با خرید آنی به تومان یا تتر بخرید:
- وارد حساب کاربری خود شوید و احراز هویت را کامل کنید.
- حساب خود را شارژ کنید.
- در بخش خرید آنی، بلور (BLUR) را انتخاب کنید، مبلغ را وارد کنید و قیمت لحظهای را ببینید.
- سفارش را تأیید کنید تا BLUR به کیف پول ارزینجای شما اضافه شود.
یادآوری: تا آبان ۱۴۰۵ واریز BLUR به ارزینجا باز است، اما برداشت آن بسته است. توکن‌های دیگر اکوسیستم اتریوم مثل یونی سواپ و اربیتروم را هم می‌توانید در ارزینجا ببینید.
منابع رسمی و پیگیری قیمت
برای دیدن اطلاعات رسمی و داده‌های بازار BLUR می‌توانید به این منابع سر بزنید:
- وب‌سایت رسمی بلور (تا ۲۱ آبان ۱۴۰۵)
- حساب رسمی بلور در X
- صفحهٔ BLUR در CoinGecko
- صفحهٔ BLUR در CoinMarketCap
جمع‌بندی
بلور در سال‌های ۲۰۲۲ و ۲۰۲۳ با ابزارهای حرفه‌ای، نبود کارمزد و پاداش‌های توکنی بازار NFT اتریوم را در دست گرفت. اما مدل آن بیشتر به مشوق‌ها وابسته بود تا به درآمد. با رکود بازار NFT، حجم آن بیش از ۹۹ درصد کم شد و در مهر ۱۴۰۵ تیم پروژه، چند روز بعد از اعلام تعطیلی بلست، بسته شدن وب‌سایت بلور را هم اعلام کرد. توکن BLUR هنوز معامله میشود و کنترل سوئیچ کارمزد را به دارندگانش می‌دهد، ولی ریسک آن بسیار بالاست. اگر قصد خرید BLUR دارید، آگاهانه و با مبلغ محدود تصمیم بگیرید و وضعیت معامله و برداشت را در ارزینجا چک کنید.