
چین با رونمایی از سلاح مایکروویو پرقدرت TPG1000Cs، توانایی خنثیسازی ماهوارههای مدار پایین مانند استارلینک (Starlink) را به دست آورده است. این سامانه، نخستین محرک فشرده جهان برای امواج مایکروویو با توان بالا، تا ۲۰ گیگاوات انرژی را شلیک میکند و حتی با بیش از ۱ گیگاوات میتواند ارتباطات یا سختافزار استارلینک را مختل و تخریب کند. بدون انفجار فیزیکی یا زباله فضایی، این فناوری با پالسهای الکترونیکی ویرانگر عمل کرده، ابعاد کمحجم آن (۴ متر طول، ۵ تن وزن) امکان نصب بر روی کامیون، کشتی یا پلتفرم فضایی را فراهم میآورد و معادلات جنگ فضایی را دگرگون میسازد.
تهدید پنهان امواج: سلاحهای مایکروویو چین در عرصه فضا
تعریف فنی سلاح مایکروویوی پرقدرت
سلاح مایکروویوی پرقدرت (HPM) با تولید پالسهای شدید انرژی الکترومغناطیسی در باند مایکروویو، بدون نیاز به برخورد فیزیکی، قطعات الکترونیکی حساس ماهوارهها را دچار اضافهبار یا سوختگی دائمی میکند. این رویکرد هوشمندانه وابستگی به موشکهای ضدماهواره را کاهش داده و معادلات نابودی اهداف فضایی را تغییر میدهد.
عملکرد ویرانگر در مدار پایین زمین
پالس مایکروویو مستقیماً به ماهواره هدایت شده و از طریق آنتنها و مدارها نفوذ میکند و پردازندهها، ناوبری (Navigation) و لینکهای ارتباطی را مختل یا تخریب مینماید. گزارشها نشان میدهد سامانه TPG1000Cs چین تا ۲۰ گیگاوات انرژی تولید میکند و حتی با بیش از ۱ گیگاوات میتواند ماهوارههای مدار پایین مانند استارلینک را به شدت آسیب بزند.
برتری بر جنگ الکترونیک سنتی
جنگ الکترونیک کلاسیک تنها سیگنالها را موقتی مختل میکند، اما HPM آسیب نیمهدائمی یا کامل به سختافزار وارد میآورد. به زبان ساده، جنگ الکترونیک سنتی « گوش » سیستم را کر میکند، در حالی که مایکروویو پرقدرت مستقیماً « مغز » آن را میسوزاند.
نقش کلیدی در جنگهای آینده فضایی
این فناوری عمدتاً برای مقابله با شبکههای متراکم ماهوارهای تجاری و نظامی در مدار پایین طراحی شده است؛ جایی که زیرساختهای ارتباطی، مالی و حتی اکوسیستم ارز دیجیتال به شدت به آنها وابستهاند. تحلیلهای مختلف این حوزه را هسته رقابتهای آتی فضایی میدانند، جایی که تسلط بر امواج الکترومغناطیسی برتری استراتژیک تعیینکنندهای ایجاد خواهد کرد.
چین و تهدید استارلینک: استراتژی ضدماهواره برای سلطه فضایی

اهداف ژئوپلیتیکی پکن در عرصه فضا
چین فضا را یکی از ارکان اصلی امنیت ملی و اقتصاد دیجیتال آینده خود میداند. تحلیلهای RAND Corporation نشان میدهد پکن شبکههای ماهوارهای را ستون فرماندهی، کنترل نظامی و زیرساختهای جهانی دیجیتال میبیند. بنابراین، محدود کردن دسترسی رقبا به فضا، اولویت راهبردی پکن است تا برتری اطلاعاتی غرب را تضعیف کند.
چرا استارلینک هدف اصلی چین است؟
شبکه استارلینک، اسپیسایکس (SpaceX) با هزاران ماهواره در مدار پایین، به زیرساختی دوگانه غیرنظامی-نظامی تبدیل شده و در بحرانهای اخیر نقش تعیینکنندهای داشته است. ارزیابیها نیز تأکید دارند که چین استارلینک را دارایی راهبردی غرب و ابزاری برای برتری نظامی ایالات متحده میداند. تهدیدی که میتواند زنجیره ارتباطات دیجیتال، از جمله اکوسیستم کریپتو، را بهشدت مختل سازد.
جایگاه سلاحهای ضدماهواره در دکترین نظامی چین
دکترین نظامی چین بر « فلجسازی سامانههای اطلاعاتی دشمن » پیش از درگیری مستقیم تمرکز دارد. سلاحهای مایکروویوی پرقدرت نیز دقیقاً در این چارچوب جای میگیرند. ابزاری کمهزینه، با قابلیت انکارپذیری بالا و اثرگذاری گسترده که بدون تولید زباله فضایی، شبکههای متراکم ماهوارهای را مختل یا تخریب میکند. این رویکرد، وابستگی جهانی به ارتباطات فضایی را به نقطه ضعفی استراتژیک تبدیل کرده است.
وقتی امواج چین، استارلینک را خاموش میکنند: پیامدهای یک حمله مایکروویوی

چرا ماهوارههای استارلینک آسیبپذیرند؟
ماهوارههای مدار پایین Starlink بهدلیل محدودیت وزن و هزینه، سپر الکترومغناطیسی قوی ندارند. گزارشها همچنین نشان میدهد پالسهای کوتاه Microwave میتوانند باعث راهاندازی (ریست) مکرر، اختلال موقت یا حتی سوختگی دائمی قطعات الکترونیکی شوند. این ضعف ساختاری، شبکهای با هزاران ماهواره را به هدفی آسان تبدیل کرده است.
از اختلال موقت تا نابودی کامل
در سناریوی ملایم، پالس باعث خروج موقت ماهواره از مدار عملیاتی میشود. در حالت شدید، تراشههای کنترلی یا منبع تغذیه کاملاً تخریب شده و ماهواره به زباله فضایی تبدیل میگردد. هر دو حالت، اختلال ساعتی تا نابودی دائمی، با فناوریهای فعلی چین محتمل هستند.
ریسکهای زنجیرهای برای اقتصاد و امنیت
استارلینک در بحرانهای نظامی، بلایای طبیعی و پشتیبانی تراکنشهای رمزارز نقش حیاتی دارد. حمله مایکروویوی موفق میتواند ارتباطات نظامی را قطع کند، صرافیهای متمرکز (CEX) را از دسترس خارج سازد و زنجیره تأمین دیجیتال جهانی را مختل کند. SpaceNews این پیامدهای چندلایه اقتصادی و امنیتی را یکی از بزرگترین تهدیدات عصر دیجیتال میشمارد.
بیشتر بخوانید: صرافی متمرکز یا غیرمتمرکز؟ بررسی تفاوتها و بهترین انتخاب برای تریدرها
تسلیحات فضایی چین: چالشهای حقوقی و امنیتی برای آینده دیجیتال

ابهام حقوقی در پیمان فضای ماورای جو
پیمان فضای ماورای جو استفاده صلحآمیز از فضا را الزامی میکند، اما درباره سلاحهای غیرانفجاری مانند امواج مایکروویو پرقدرت هیچ مقررات روشنی ندارد. پژوهشها نیز این خلأ حقوقی را خطرناک میدانند؛ زیرا چنین تسلیحاتی میتوانند بدون نقض معاهده، شبکههای ارتباطی کلیدی از جمله زیرساختهای ارزهای دیجیتال را هدف قرار دهند و مرز میان صلح و جنگ فضایی را کاملاً مبهم سازند.
خطر مسابقه تسلیحاتی غیرقابل کنترل
ورود عملیاتی سلاحهای مایکروویوی چین، قدرتهای دیگر را به توسعه فناوریهای مشابه یا سپرهای مقاومسازی وادار میکند. این چرخه میتواند به مسابقه تسلیحاتی تمامعیار در فضا منجر شود؛ رقابتی که کنترل آن بسیار دشوار است و هزینههای امنیتی جهانی را افزایش میدهد، در حالی که پایداری شبکههای ماهوارهای، پایه اقتصاد دیجیتال و تراکنشهای بلاکچین را به شدت تهدید میکند.
آینده امنیت ماهوارهها: مقاومسازی شکننده
در آینده، ماهوارهها به سمت محافظت الکترومغناطیسی قویتر و معماری توزیعپذیر حرکت خواهند کرد، اما تحلیلها نشان میدهند هیچ راهکار فنی مصونیت کامل ایجاد نمیکند. موازنه قدرت در فضا همچنان شکننده میماند و اختلال گسترده در شبکههایی مانند استارلینک میتواند اکوسیستم رمزارزها و زنجیره تأمین دیجیتال جهانی را به مخاطره جدی بیندازد.
تهدید خاموش امواج: چرا سلاح مایکروویوی چین برای رمزارزها مهم است؟

سلاح مایکروویو پرقدرت چین، بدون انفجار یا زباله فضایی، با پالسهای الکترومغناطیسی شدید میتواند شبکه استارلینک را فلج یا نابود کند. این فناوری چالشهای فنی مقاومسازی و خلأهای حقوقی پیمان فضای ماورای جو را برجسته میسازد و خطر مسابقه تسلیحاتی در مدار زمین را افزایش میدهد. برای فعالان کریپتو نیز این روند هشداری جدی است: وابستگی شدید اکوسیستم بلاکچین و تراکنشها به زیرساختهای فضایی، آنها را در برابر اختلالات ژئوپلیتیکی آسیبپذیر کرده و نیاز به ارزیابی دقیق ریسکهای دیجیتال را دوچندان میکند.
پرسشهای متداول
خیر، نابودی کامل شبکه بعید است؛ اما میتواند اختلالهای گسترده منطقهای ایجاد کرده و هزینههای عملیاتی و تعمیر را به شدت افزایش دهد.
موشکها با برخورد فیزیکی، ماهواره را منهدم و زباله فضایی تولید میکنند، در حالی که سلاح مایکروویو بدون تماس مستقیم، تنها با پالس الکترومغناطیسی عمل میکند.
قوانین بینالمللی، بهویژه پیمان فضای ماورای جو، در مورد تسلیحات غیرانفجاری مانند HPM ابهام دارد و همین خلأ حقوقی محل مناقشه جدی است.
تا حدی بله. با افزودن سپرهای الکترومغناطیسی پیشرفته میتوان مقاومت را افزایش داد، اما محافظت کامل هزینه و وزن ماهواره را بهشدت بالا میبرد.
اختلال در شبکههای ماهوارهای مانند استارلینک میتواند ارتباطات جهانی، تراکنشهای مالی، پرداختها و زیرساختهای داده را مختل کرده و ریسکهای سیستمیک جدی ایجاد کند.