خرید ویکشن

ویکشن (Viction) با نماد VIC یک بلاکچین لایه ۱ و سازگار با ماشین مجازی اتریوم (EVM) است که پیش‌تر با نام توموچین (TomoChain) و نماد TOMO شناخته می‌شد. این پروژه در سال ۲۰۱۸ در ویتنام راه‌اندازی شد و در نوامبر ۲۰۲۳ (آبان ۱۴۰۲) به ویکشن تغییر نام داد. توکن VIC ارز اصلی این شبکه است: کارمزد تراکنش‌ها با آن پرداخت می‌شود، برای راه‌اندازی مسترنود و رأی‌دادن به کار می‌رود و در حاکمیت شبکه نقش دارد. در این صفحه می‌خوانید ویکشن چیست، چطور کار می‌کند، توکنومیکس آن بعد از هاردفورک ۲۰۲۴ چه تغییری کرد، در سال ۲۰۲۶ چه اتفاق‌هایی برایش افتاد و خرید ویکشن در ارزینجا چطور انجام می‌شود.

وضعیت در ارزینجا (مهر ۱۴۰۵): خرید و فروش آنی ویکشن (VIC) در ارزینجا فعال است، اما تا مهر ۱۴۰۵ واریز و برداشت VIC به کیف پول ارزینجا بسته است و بازار حرفه‌ای (معاملهٔ سفارش‌محور) هم برای این ارز فعال نیست. یعنی فعلاً نمی‌توانید VIC را از کیف پول دیگری به ارزینجا بفرستید یا از آن خارج کنید. پیش از هر معامله، وضعیت به‌روز را در صفحهٔ بازار ارزینجا ببینید.

ویکشن چیست؟

ویکشن یک بلاکچین عمومی است که هدف خود را «وب ۳ برای همه» معرفی می‌کند. تمرکز اصلی آن بر تجربهٔ کاربری است: تراکنش سریع، کارمزد نزدیک به صفر و امکان پرداخت کارمزد بدون نیاز به نگه‌داشتن ارز اصلی شبکه. ویکشن مثل اتریوم قرارداد هوشمند اجرا می‌کند و چون با EVM سازگار است، قراردادها و ابزارهای اتریومی را می‌شود با تغییر کم روی آن آورد.

طبق مستندات رسمی، شبکهٔ ویکشن از سال ۲۰۱۸ مِین‌نت فعال دارد و امنیت آن را ۱۵۰ مسترنود تأمین می‌کنند. زمان تولید هر بلاک حدود ۲ ثانیه است و تراکنش‌ها معمولاً در حدود ۴ ثانیه تأیید می‌شوند. ظرفیت اعلام‌شدهٔ شبکه دست‌کم ۲۰۰۰ تراکنش در ثانیه است.

از توموچین تا ویکشن

توموچین را لانگ وونگ (Long Vuong) به همراه لِه هو (Le Ho) و نگوین سی تان سون (Nguyen Sy Thanh Son) بنیان گذاشتند و در سال ۲۰۱۸ عرضهٔ اولیهٔ توکن آن انجام شد. در نوامبر ۲۰۲۳ تیم پروژه اعلام کرد که برای نشان دادن چشم‌انداز تازه‌اش، نام شبکه را به Viction تغییر می‌دهد. با این تغییر نام، نماد توکن هم از TOMO به VIC تغییر کرد و صرافی‌های بزرگ موجودی کاربران را به نسبت یک‌به‌یک به VIC تبدیل کردند. به همین دلیل در برخی سایت‌ها و نمودارهای قدیمی هنوز نام TomoChain یا نماد TOMO دیده می‌شود؛ هر دو به همین پروژه اشاره دارند.

ویکشن چگونه کار می‌کند؟

سازوکار اجماع ویکشن اثبات سهام با رأی‌گیری (Proof-of-Stake Voting یا PoSV) است. این روش نسخه‌ای از اثبات سهام است که در آن دارندگان توکن، تولیدکنندگان بلاک را با رأی خود انتخاب می‌کنند. روال کار به این شکل است:

1. هر کسی که ۵۰ هزار VIC سپرده بگذارد، «نامزد مسترنود» می‌شود.
2. دارندگان VIC با سپردن توکن‌هایشان به نامزدها رأی می‌دهند.
3. نامزدهایی که بیشترین رأی را دارند، تا سقف ۱۵۰ مسترنود، انتخاب می‌شوند.
4. مسترنودها به نوبت (Round-robin) بلاک می‌سازند.

اعتبارسنجی دوگانه و تصادفی‌سازی

ویژگی مهم PoSV «اعتبارسنجی دوگانه» (Double Validation) است. وقتی یک مسترنود بلاکی می‌سازد، آن بلاک باید پیش از ثبت در زنجیره به تأیید مسترنود دیگری هم برسد که به‌طور تصادفی از میان مسترنودها انتخاب شده است. این تصادفی‌سازی به روشی غیرمتمرکز و قابل اثبات انجام می‌شود و هدفش سخت‌تر کردن تبانی میان تولیدکنندگان بلاک است. به این ترتیب ویکشن تلاش می‌کند هم سرعت بالا داشته باشد و هم امنیت زنجیره را حفظ کند.

پاداش مسترنودها و رأی‌دهندگان

بخشی از عرضهٔ VIC به‌صورت پاداش میان مسترنودها، رأی‌دهندگانی که توکن خود را به آن‌ها سپرده‌اند و بنیاد مسترنود تقسیم می‌شود. به همین دلیل نگه‌داشتن و سپردن VIC در شبکهٔ ویکشن شبیه استیکینگ در شبکه‌های دیگر است. سپردن توکن روی خود شبکه و از کیف پول شخصی انجام می‌شود و به خرید آنی در صرافی ربطی ندارد.

استاندارد VRC25 و تراکنش بدون نیاز به گس

شاخص‌ترین نوآوری ویکشن استاندارد توکن VRC25 است (در دورهٔ توموچین با نام TRC25 شناخته می‌شد). این استاندارد شبیه ERC-20 در اتریوم است، با یک تفاوت مهم: کارمزد شبکه را می‌شود با خود توکن پرداخت کرد. یعنی کاربری که مثلاً یک استیبل‌کوین VRC25 دارد، برای انتقال آن لازم نیست VIC در کیف پولش نگه دارد.

VRC25 به قراردادهای هوشمند هم اجازه می‌دهد کارمزد تراکنش کاربرانشان را خودشان بپردازند (Sponsor). این قابلیت برای اپلیکیشن‌هایی که می‌خواهند کاربر تازه‌وارد بدون درگیری با کارمزد کار را شروع کند، کاربردی است. ویکشن برای توکن‌های غیرمثلی (NFT) هم استاندارد VRC725 را دارد. ابزار VicIssuer هم امکان ساخت توکن VRC25 را بدون برنامه‌نویسی پیچیده فراهم می‌کند.

تفاوت «بدون گس» با «رایگان»

اصطلاح «Zero-gas» در ویکشن به این معنا نیست که تراکنش هیچ هزینه‌ای ندارد. منظور این است که کاربر لازم نیست ارز اصلی شبکه (VIC) را برای کارمزد داشته باشد. کارمزد یا از خود توکن کسر می‌شود یا قرارداد هوشمند اسپانسر آن را می‌پردازد. انتقال خود VIC همچنان کارمزد بسیار کمی به VIC دارد.

کاربردهای توکن VIC

VIC ارز اصلی شبکهٔ ویکشن است و این کاربردها را دارد:

• پرداخت کارمزد: تراکنش‌ها و اجرای قراردادهای هوشمند روی ویکشن با VIC پرداخت می‌شوند، مگر اینکه توکن از نوع VRC25 باشد و کارمزد را خودش بپردازد.
• امنیت شبکه: برای نامزدی مسترنود ۵۰ هزار VIC سپرده لازم است.
• رأی‌دهی و پاداش: دارندگان VIC با سپردن توکن به نامزدها رأی می‌دهند و بخشی از پاداش بلاک را دریافت می‌کنند.
• حاکمیت: تغییرات مهم شبکه، مثل پیشنهاد VIP#1، با رأی جامعه تصویب می‌شوند.

توکنومیکس ویکشن و هاردفورک VIP#1

عرضهٔ کل توکن در دورهٔ توموچین ۱۰۰ میلیون بود. در تابستان ۲۰۲۴ جامعهٔ ویکشن پیشنهاد VIP#1 (Viction Improvement Proposal #1) را تصویب کرد و پس از آن، هاردفورک شبکه حدود ۲۹ اکتبر ۲۰۲۴ (آبان ۱۴۰۳) اجرا شد. نتیجهٔ این تغییر:

• عرضهٔ کل و حداکثر VIC از ۱۰۰ میلیون به ۲۱۰ میلیون رسید؛ یعنی ۱۱۰ میلیون VIC تازه به سقف عرضه اضافه شد.
• از این مقدار، ۸۰ میلیون VIC برای صندوق توسعهٔ اکوسیستم (کمک‌هزینه، همکاری‌ها و ریترودراپ) در نظر گرفته شد که طی حدود چهار سال توزیع می‌شود.
• ۳۰ میلیون VIC هم به پاداش مسترنودها در بازهٔ بلندمدت (حدود ۱۶ سال) اختصاص یافت.
• در زمان هاردفورک، ۲۰ میلیون VIC بلافاصله وارد عرضهٔ در گردش شد.

طبق داده‌های CoinGecko و CoinMarketCap در مهر ۱۴۰۵، عرضهٔ در گردش VIC حدود ۱۲۸ میلیون از ۲۱۰ میلیون توکن است. بزرگ‌تر شدن عرضه یعنی اگر تقاضا به همان نسبت رشد نکند، توکن‌های تازه فشار فروش ایجاد می‌کنند. بسیاری از گزارش‌های خبری همین تصمیم را یکی از دلایل ضعف قیمت VIC در سال‌های بعد دانسته‌اند.

ویکشن در سال ۲۰۲۶: برچسب نظارت و حذف از بایننس

سال ۲۰۲۶ برای VIC سال سختی بود. صرافی بایننس در ۳۰ آوریل ۲۰۲۶ (۱۰ اردیبهشت ۱۴۰۵) به VIC برچسب نظارت (Monitoring Tag) زد؛ برچسبی که نشان‌دهندهٔ ریسک بالاتر از معمول است. سپس در ۳ اوت ۲۰۲۶ (۱۲ مرداد ۱۴۰۵) اعلام کرد که VIC را همراه با پنج توکن دیگر از بازار اسپات حذف می‌کند. این حذف در ۱۷ اوت ۲۰۲۶ (۲۶ مرداد ۱۴۰۵) اجرا شد و جفت‌ارزهای اسپات VIC در بایننس بسته شدند. بایننس دلیل جداگانه‌ای برای هر توکن اعلام نکرد و فقط به معیارهای عمومی خود، مثل نقدشوندگی، فعالیت توسعه، شفافیت و توکنومیکس، اشاره کرد. طبق گزارش‌ها، مهلت برداشت VIC از بایننس تا ۱۷ اکتبر ۲۰۲۶ (۲۵ مهر ۱۴۰۵) است.

حذف از بزرگ‌ترین صرافی جهانی معمولاً حجم معاملات و نقدشوندگی یک توکن را کم می‌کند. در مهر ۱۴۰۵ قیمت VIC حدود چند هزارم دلار و ارزش بازار آن کمتر از یک میلیون دلار بود؛ در حالی که بالاترین قیمت تاریخی این توکن، با نام TOMO، حدود ۳٫۹ دلار در سپتامبر ۲۰۲۱ ثبت شده بود. این ارقام دائماً تغییر می‌کنند؛ پیش از تصمیم‌گیری، قیمت لحظه‌ای را ببینید.

گاه‌شمار رویدادهای مهم ویکشن

مرور رویدادهای اصلی کمک می‌کند تصویر روشن‌تری از مسیر این پروژه داشته باشید:

• ۲۰۱۸: راه‌اندازی شبکهٔ اصلی توموچین و عرضهٔ اولیهٔ توکن TOMO با عرضهٔ کل ۱۰۰ میلیون.
• سپتامبر ۲۰۲۱: ثبت بالاترین قیمت تاریخی توکن (با نام TOMO) در حدود ۳٫۹ دلار.
• نوامبر ۲۰۲۳ (آبان ۱۴۰۲): تغییر نام توموچین به ویکشن و تبدیل نماد TOMO به VIC.
• تابستان ۲۰۲۴: تصویب پیشنهاد حاکمیتی VIP#1 برای افزایش سقف عرضه.
• اکتبر ۲۰۲۴ (آبان ۱۴۰۳): اجرای هاردفورک و رسیدن سقف عرضه به ۲۱۰ میلیون VIC.
• آوریل ۲۰۲۶ (اردیبهشت ۱۴۰۵): برچسب نظارت بایننس روی VIC.
• اوت ۲۰۲۶ (مرداد ۱۴۰۵): حذف VIC از بازار اسپات بایننس.

این گاه‌شمار نشان می‌دهد ویکشن از نظر فنی شبکه‌ای قدیمی و فعال است، اما در دو سال اخیر تصمیم‌های توکنومیکس و از دست دادن نقدشوندگی در صرافی‌های بزرگ، بیشتر از پیشرفت‌های فنی روی قیمت آن اثر گذاشته‌اند. اگر به این پروژه علاقه دارید، پیگیری انجمن حاکمیتی و وبلاگ رسمی ویکشن بهترین راه برای دیدن پیشنهادهای تازه پیش از اجرای آن‌هاست.

مقایسهٔ ویکشن با شبکه‌های مشابه

ویکشن از نظر معماری در دستهٔ بلاکچین‌های لایه ۱ سریع و کم‌هزینه قرار می‌گیرد؛ همان دسته‌ای که شبکه‌هایی مثل ترون، بی‌ان‌بی چین و آوالانچ در آن هستند. تفاوت اصلی ویکشن تمرکز بر حذف نیاز به گس از طریق VRC25 است. شبکه‌هایی مثل نیر پروتکل و سلو هم روی ساده‌سازی تجربهٔ کاربر کار کرده‌اند. در مقابل، اکوسیستم ویکشن از نظر تعداد پروژه‌ها، کاربران و ارزش قفل‌شده بسیار کوچک‌تر از این رقباست و این موضوع در ارزیابی آیندهٔ آن اهمیت دارد.

عوامل مؤثر بر قیمت ویکشن

قیمت VIC را مثل هر رمزارز دیگری عرضه و تقاضا تعیین می‌کند، اما چند عامل برای این توکن پررنگ‌تر است:

• نقدشوندگی و دسترسی به صرافی‌ها: حذف از بایننس در اوت ۲۰۲۶ دسترسی معامله‌گران جهانی را کم کرد.
• تورم عرضه: آزاد شدن تدریجی توکن‌های صندوق اکوسیستم و پاداش مسترنودها عرضهٔ در گردش را بالا می‌برد.
• فعالیت واقعی شبکه: تعداد تراکنش‌ها، پروژه‌های فعال و استفاده از توکن‌های VRC25 روی تقاضای VIC اثر دارد.
• حاکمیت و تصمیم‌های تیم: تصمیم‌هایی مثل VIP#1 نشان داد پیشنهادهای حاکمیتی می‌توانند به‌سرعت روی بازار اثر بگذارند.
• وضعیت کلی بازار: قیمت آلت‌کوین‌های کوچک معمولاً از روند بیت کوین و حال‌وهوای کل بازار پیروی می‌کند.

مزایا و ریسک‌های ویکشن

مزایا

• شبکهٔ فعال از سال ۲۰۱۸ با زمان بلاک حدود ۲ ثانیه و کارمزد بسیار کم.
• سازگاری با EVM و امکان استفاده از ابزارهای اتریوم.
• استاندارد VRC25 که پرداخت کارمزد با خود توکن را ممکن می‌کند.
• اعتبارسنجی دوگانه برای کاهش خطر تبانی مسترنودها.

ریسک‌ها

• ارزش بازار بسیار کوچک و نوسان شدید قیمت.
• حذف از بایننس و کاهش نقدشوندگی در بازارهای جهانی.
• افزایش سقف عرضه از ۱۰۰ به ۲۱۰ میلیون و فشار فروش ناشی از آزادسازی توکن‌ها.
• تعداد محدود مسترنودها (۱۵۰) در مقایسه با شبکه‌های بزرگ‌تر، که سطح غیرمتمرکز بودن را محدود می‌کند.

کیف پول و اکسپلورر ویکشن

VIC روی شبکهٔ اصلی ویکشن قرار دارد و هر کیف پولی که از شبکه‌های EVM پشتیبانی کند و امکان افزودن شبکهٔ سفارشی داشته باشد، می‌تواند آن را نگه دارد. تراکنش‌ها، بلاک‌ها و مسترنودها را می‌توانید در اکسپلورر رسمی VicScan ببینید. اطلاعات فنی و راهنمای توسعه‌دهندگان در مستندات رسمی ویکشن و معرفی پروژه در سایت رسمی Viction آمده است. برای مقایسهٔ کیف پول‌های امانی و غیرامانی، این راهنمای کیف پول امانی یا غیرامانی را بخوانید.

دقت کنید که تا مهر ۱۴۰۵ واریز و برداشت VIC در ارزینجا بسته است. پس VIC خریداری‌شده در ارزینجا فعلاً در کیف پول ارزینجا می‌ماند و نمی‌توانید آن را به کیف پول شخصی منتقل کنید.

خرید ویکشن (VIC) در ارزینجا

در ارزینجا می‌توانید ویکشن را از طریق خرید آنی با تومان یا تتر بخرید یا بفروشید. مراحل کار:

1. در ارزینجا ثبت‌نام کنید و احراز هویت را کامل کنید.
2. کیف پول تومانی خود را شارژ کنید. راهنمای آن در صفحهٔ واریز تومان آمده است.
3. از بخش خرید آنی، VIC را انتخاب و مقدار مورد نظر را وارد کنید. جزئیات این روش در راهنمای سفارش خرید آنی آمده است.
4. قیمت نهایی را ببینید و سفارش را تأیید کنید. کارمزدها در صفحهٔ کارمزدهای ارزینجا آمده است.

نکات مهم پیش از خرید ویکشن

• VIC توکنی با ارزش بازار بسیار کوچک و نقدشوندگی پایین است. فقط مبلغی را وارد کنید که توان از دست دادنش را دارید.
• تا مهر ۱۴۰۵ واریز و برداشت VIC در ارزینجا بسته است؛ برای خروج از این دارایی باید آن را در خود ارزینجا بفروشید.
• VIC را با توکن‌های هم‌نام یا پروژه‌های دیگری که نام مشابه دارند اشتباه نگیرید. نماد درست این پروژه VIC و نام قدیمی آن TOMO است.
• اخبار پروژه، مثل تصمیم‌های حاکمیتی و فهرست شدن یا حذف از صرافی‌ها، را از منابع رسمی دنبال کنید.

جمع‌بندی

ویکشن (VIC)، نسخهٔ تغییرنام‌دادهٔ توموچین، یک بلاکچین لایه ۱ سازگار با EVM با اجماع PoSV، ۱۵۰ مسترنود و زمان بلاک حدود ۲ ثانیه است. نقطهٔ قوت فنی آن استاندارد VRC25 است که پرداخت کارمزد با خود توکن را ممکن می‌کند. در مقابل، افزایش عرضه به ۲۱۰ میلیون در هاردفورک ۲۰۲۴، برچسب نظارت و سپس حذف از بایننس در سال ۲۰۲۶، و ارزش بازار بسیار کوچک، VIC را به دارایی پرریسک تبدیل کرده است. اگر قصد خرید ویکشن را دارید، در ارزینجا می‌توانید آن را به‌صورت آنی معامله کنید؛ فقط در نظر داشته باشید که تا مهر ۱۴۰۵ واریز و برداشت آن بسته است.