
شرکت تامین مالی آفریقا (AFC) با انتشار اوراق قرضه دیجیتال پنجساله خود ۳۵۰ میلیون فرانک سوئیس، معادل حدود ۴۳۱ میلیون دلار، جذب کرد و به نخستین نهاد آفریقایی تبدیل شد که چنین بدهیای را همزمان از مسیر یک بورس تنظیمشده و یک سپردهگذاری مرکزی اوراق بهادار منتشر میکند. نرخ کوپن این اوراق ۱.۴۹۲۵ درصد تعیین شده و انتشار آن روی بستر دیجیتال بورس سوئیس انجام شده است.
جزئیات این اوراق قرضه دیجیتال چیست؟
این انتشار زیر برنامه ۵ میلیارد دلاری اوراق میانمدت جهانی این شرکت انجام شده است. در این ساختار، بدهی بهصورت یک اوراق بهادار توکنشده نمایش داده میشود و جزئیات مالکیت روی یک دفتر ثبت دیجیتال تنظیمشده و مبتنی بر فناوری دفتر کل توزیعشده نگهداری میشود. معامله و درج آن در بورس سوئیس انجام میگیرد و اوراق نزد بازوی دیجیتال همین بورس سپرده میشود. یک بانک آلمانی نقش راهبر فنی را بر عهده داشته و شعبه لندن یک بانک بزرگ دیگر هم از طریق شعبه زوریخ در معامله مشارکت کرده است. برای درک بهتر این ساختار، راهنمای توکنسازی داراییهای دنیای واقعی نقطه شروع خوبی است.
چه کسانی خریدند؟
دفتر سفارشها تصویر روشنی از تقاضا میدهد: حدود ۹۰ درصد سفارشها از حسابهای سوئیسی آمد و تنها ۱۰ درصد از سرمایهگذاران بینالمللی. از نظر نوع خریدار، بانکها و شرکتهای مالی ۵۷ درصد دفتر سفارش را در اختیار گرفتند، مدیران دارایی ۳۷ درصد و صندوقهای پوشش ریسک تنها ۶ درصد. این ترکیب نشان میدهد خریدار اصلی چنین ابزارهایی هنوز نهادهای مالی سنتی هستند، نه سرمایهگذاران جسور بازار کریپتو. همین الگو در موج بزرگتر توکنسازی وال استریت هم دیده میشود.
چرا این انتشار با یک توکن معمولی فرق دارد؟
تفاوت اصلی در زیرساخت است. برخلاف توکنی که روی یک بلاکچین عمومی و باز منتشر میشود، این اوراق از زیرساخت بازار تنظیمشده برای ثبت مالکیت، معامله و تسویه استفاده میکند. سرمایهگذار در عمل یک اوراق بدهی از این شرکت میخرد و آنچه تغییر کرده، نه ماهیت مطالبه مالی بلکه شیوه ثبت و پردازش آن است. یکی از اعضای هیئت اجرایی این شرکت هم تاکید کرده که قالب دیجیتال «هدف نهایی نیست» بلکه نشانهای از تلاش مجموعه برای متنوعکردن منابع تامین مالی است. مسیر مشابهی را توکنسازی داراییها با پشتیبانی بلکراک در بازار آمریکا دنبال میکند.
جایگاه این معامله در بازار
از نظر اندازه، این انتشار در میان بزرگترین اوراق بدهی دیجیتال انجامشده روی این پلتفرم سوئیسی قرار میگیرد؛ برای مقایسه، یک بانک بزرگ سوئیسی در سال ۲۰۲۲ اوراق دیجیتال ۳۷۵ میلیون فرانکی منتشر کرده بود. این شرکت آن را بزرگترین اوراق دیجیتال فرانکمحور از سوی یک ناشر بینالمللی توصیف کرده و میگوید چهارمین و بزرگترین انتشار فرانکی خودش است؛ پیش از این یک اوراق سبز ۱۵۰ میلیون فرانکی در سال ۲۰۲۰ منتشر کرده بود. رتبه اعتباری این نهاد از سوی دو موسسه بزرگ رتبهبندی در محدوده A با چشمانداز مثبت و پایدار قرار دارد. این مجموعه که در سال ۲۰۰۷ تاسیس شده، ۴۸ کشور آفریقایی را بهعنوان عضو در خود جای داده و میگوید تاکنون ۱۹ میلیارد دلار در این قاره سرمایهگذاری کرده است. منابع حاصل صرف نیازهای عمومی تامین مالی و پروژههای زیرساختی میشود. اطلاعات رسمی این نهاد در وبسایت رسمی شرکت تامین مالی آفریقا در دسترس است و برای معاملهگرانی که با تتر کار میکنند، این روند نشاندهنده گسترش پل میان بازار سنتی و بلاکچین است.
- جذب ۳۵۰ میلیون فرانک سوئیس معادل حدود ۴۳۱ میلیون دلار با نرخ کوپن ۱.۴۹۲۵ درصد و سررسید پنجساله.
- نخستین نهاد آفریقایی که چنین اوراقی را از مسیر بورس تنظیمشده و سپردهگذاری مرکزی منتشر میکند.
- حدود ۹۰ درصد تقاضا از حسابهای سوئیسی آمد؛ بانکها ۵۷ درصد دفتر سفارش را گرفتند.
- بدهی به شکل اوراق بهادار توکنشده روی دفتر ثبت دیجیتال تنظیمشده نگهداری میشود.
- این انتشار زیر برنامه ۵ میلیارد دلاری اوراق میانمدت جهانی این شرکت انجام شده است.
انتشار این اوراق قرضه دیجیتال یک نکته مهم دارد: توکنسازی دیگر یک آزمایش آزمایشگاهی نیست و دارد به ابزار واقعی تامین مالی زیرساخت تبدیل میشود. نکتهای که برای سرمایهگذار ایرانی ارزش توجه دارد این است که این موج نه از دل بازار کریپتو، بلکه از دل بانکها و بورسهای سنتی در حال شکلگیری است؛ یعنی همان بازیگرانی که سالها نسبت به بلاکچین محتاط بودند حالا دارند از فناوری آن برای کاهش هزینه و زمان تسویه استفاده میکنند.
سوالات متداول
اوراق قرضه دیجیتال چیست؟
اوراق بدهی است که بهجای ثبت در دفاتر سنتی، به شکل یک اوراق بهادار توکنشده روی یک دفتر ثبت دیجیتال مبتنی بر فناوری دفتر کل توزیعشده نگهداری میشود. ماهیت مطالبه مالی تغییر نمیکند، فقط شیوه ثبت، معامله و تسویه دیجیتال میشود.
این اوراق با یک توکن کریپتویی چه فرقی دارد؟
این اوراق روی بلاکچین عمومی و باز منتشر نشده، بلکه از زیرساخت بازار تنظیمشده شامل بورس رسمی و سپردهگذاری مرکزی استفاده میکند. بنابراین سرمایهگذار یک اوراق بدهی معمولی با پشتوانه اعتبار ناشر میخرد.
چه کسانی این اوراق را خریدند؟
حدود ۹۰ درصد تقاضا از حسابهای سوئیسی بود. از نظر نوع خریدار، بانکها و شرکتهای مالی ۵۷ درصد، مدیران دارایی ۳۷ درصد و صندوقهای پوشش ریسک ۶ درصد دفتر سفارش را در اختیار داشتند.