کمیتهٔ راهها و روشهای مجلس نمایندگان آمریکا قرار است ۱۶ سپتامبر دو لایحهٔ مرتبط با مالیات ماینینگ و استیکینگ را بررسی کند. یکی از این دو، سازوکار تعویق پرداخت مالیات تا زمان فروش را میسازد و دیگری یک ترفند رایج کاهش مالیات را میبندد.
دو لایحه چه میگویند؟
چرا تعویق مالیات ماینینگ و استیکینگ مهم است؟
مشکل امروز ساده اما جدی است. وقتی مالیات در لحظهٔ دریافت پاداش محاسبه شود، مالیاتدهنده باید بابت توکنی پول بدهد که هنوز نفروخته و ممکن است تا زمان فروش ارزشش نصف شده باشد. در بازاری با نوسان بالا، این یعنی احتمال پرداخت مالیات برای سودی که هرگز محقق نشد.
چارچوب اداری پاداش استیکینگ پیشتر هم موضوع بحث بود؛ سابقهٔ آن در مجوز اداره مالیات آمریکا برای پاداشهای استیکینگ و فشار صنعت برای شفافسازی در درخواست صنعت از نهاد ناظر بورس دربارهٔ قواعد استیکینگ آمده است. تفاوت اینبار آن است که موضوع از سطح بخشنامه به سطح قانون رفته.
بستن ترفند فروش زیانده
در بازار سهام آمریکا قاعدهای وجود دارد که اگر دارایی را با زیان بفروشید و در فاصلهٔ کوتاهی دوباره بخرید، آن زیان برای کسر مالیاتی پذیرفته نمیشود. داراییهای دیجیتال تا امروز از این قاعده بیرون بودهاند و همین، فضایی برای کاهش مصنوعی مالیات باز کرده بود. لایحهٔ دوم دقیقاً همین در را میبندد.
چرا این دو لایحه در جهت مخالف هم به نظر میرسند؟
در نگاه اول یکی به نفع مالیاتدهنده است و دیگری به ضررش. اما منطق مشترکشان یک چیز است: تطبیق قواعد کریپتو با قواعد بازارهای سنتی. لایحهٔ اول امتیازی میدهد که در بعضی داراییهای دیگر هم وجود دارد، و لایحهٔ دوم استثنایی را برمیدارد که فقط بهدلیل تازگی این بازار باقی مانده بود.
یک نکتهٔ ظریف هم در لایحهٔ اول هست که نباید از قلم بیفتد: تعویق بهمعنای تخفیف نیست. سود حاصل همچنان درآمد عادی حساب میشود و نرخ درآمد عادی معمولاً بالاتر از نرخ عایدی سرمایه است. یعنی ماینر یا استیکر زمان بیشتری میگیرد، اما لزوماً مالیات کمتری نمیدهد.
دو هشدار مهم که باید صریح گفت
- تا لحظهٔ نگارش این گزارش، هیچ اطلاعیهٔ رسمی مارکآپ روی تقویم کمیته منتشر نشده؛ یعنی زمان و فهرست نهایی لوایح تأییدنشده است
- گزارشهایی که میگویند بند تعویق ممکن است حذف یا به پنج سال محدود شود، با متن رسمی تأیید نشدهاند
- این قواعد به قوانین مالیاتی آمریکا مربوط است و مستقیماً بر مالیاتدهندهٔ ایرانی اثر ندارد
با این حال، جهتگیری مالیاتی کشورهای بزرگ معمولاً بهتدریج به چارچوبهای بینالمللی سرایت میکند؛ نمونهاش در تسهیل قوانین مالیات جهانی دیده شد. برای ماینر ایرانی هم مسئلهٔ اصلی جای دیگری است: هزینهٔ انرژی و مجوز. وضعیت استانها در بررسی امنترین استانها برای ماینینگ قانونی و هشدارهای صنفی در بیانیهٔ انجمن بلاکچین دربارهٔ تقاضای ماینینگ آمده. نمونهٔ محدودیت محلی در آمریکا را هم در توقف ۱۲ ماههٔ مجوز ماینینگ در پلتسبورگ دیدیم. تقویم رسمی جلسات کمیته در وبسایت کمیتهٔ راهها و روشها منتشر میشود.
جمعبندی
دو لایحهٔ تازه دربارهٔ مالیات ماینینگ و استیکینگ، یکی فشار نقدینگی را از دوش دریافتکنندهٔ پاداش برمیدارد و دیگری راه فرار مالیاتی را میبندد. اما هیچکدام هنوز تصویب نشدهاند و حتی تاریخ بررسیشان هم رسماً تأیید نشده است؛ پس هر تحلیلی در این مرحله مشروط است.
سوالات متداول
تعویق مالیات تا زمان فروش یعنی چه؟
یعنی بهجای پرداخت مالیات در لحظهٔ دریافت پاداش ماینینگ یا استیکینگ، مالیات زمانی محاسبه میشود که توکن فروخته شود؛ این کار فشار نقدینگی را کم میکند.
فروش شستوشو دقیقاً چه ترفندی است؟
فروش یک دارایی با زیان و بازخرید فوری همان دارایی، صرفاً برای ثبت زیان و کاهش مالیات، در حالی که موقعیت سرمایهگذار عملاً تغییری نکرده است.
آیا این لوایح بر کاربران ایرانی اثر دارد؟
مستقیماً خیر؛ این قواعد به نظام مالیاتی آمریکا مربوط است. اثر غیرمستقیم آن از مسیر تغییر رفتار ماینرها و استیکرهای بزرگ بینالمللی میگذرد.
